Fins Lapland 

In Fins Lapland beleef je de ultieme winter. Oneindige besneeuwde landschappen, temperaturen diep onder nul en spectaculaire activiteiten als sneeuwscooteren, husky safari’s, ijsvissen, ijsbrekercruises en speurtochten naar het noorderlicht. Een arctische ervaring op slechts drie uur vliegen van Schiphol.

Tekst Joris van Drooge

Eerst een waarschuwing. Wie op wintersport liefst de hele dag op de ski’s staat en zo veel mogelijk verschillende pistes wil pakken, heeft weinig te zoeken in Finland. Je kunt er prima skiën en snowboarden, dat wel, maar in vergelijking met de Alpen zijn de skigebieden piepklein. Daar is het landschap ook niet naar. Fins Lapland bestaat uit een ongerept landschap van toendra’s, meren, bossen en bergjes van bescheiden formaat. Zo biedt Ylläs, een van de grootste Finse skigebieden, een hoogteverschil van 463 meter en 53 km piste. Ter vergelijking: in de Alpen tel je pas een beetje mee met minimaal 100 km piste en 1000 meter hoogteverval.

Nee, hier kom je voor de totale winterbeleving. In deze streek waar volledig dichtgevroren meren ’s winters dienstdoen als heuse autowegen. (Finlands langste ice road meet 7 km.) Waar auto’s de hele nacht moeten worden ingeplugd in elektriciteitskastjes om totale bevriezing te voorkomen. Waar je ’s avonds neervlijt voor het knapperend haardvuur van je totaal ingesneeuwde blokhut. Waar de skiliften, na een goede winter, begin juni nog draaien. Waar kinderwagens en rollators niet op wielen staan, maar op ski’s. Waar temperaturen van -40ºC geen uitzondering zijn.

Dat laatste klinkt wellicht wat afschrikwekkend. Toch is de gevoelstemperatuur minder erg dan de statistieken doen vrezen. Een windstille minus 30ºC in droge lucht voelt minder kil dan onze oer-Hollandse waterkou.

 

Spectaculaire activiteiten

En zo belandde ik half april – de poolzon stond al fier aan de hemel – diep in Fins Lapland, op de gladleren rug van een sneeuwscooter. Eerlijk gezegd had ik wat bedenkingen bij deze gemotoriseerde vorm van wintervermaak. Maar die zijn snel voorbij wanneer je deze kruising tussen een Harley-Davidson en slee eenmaal in beweging brengt. Kinderlijk eenvoudig trouwens: rechts is gas geven, links is remmen en de rest gaat vanzelf. Vervolgens scheur je met gemak met 100 km per uur door de maagdelijke sneeuwvelden. Heuvel op, heuvel af, dwars door bossen, schijnbaar oneindige vlaktes doorkruisend en dan in the middle of nowhere stoppen voor een welkome warme drank.

Deze grommende monsters (voor de lokale bevolking overigens een onmisbare vorm van transport) zijn een van de vele, spectaculaire manieren om deze bevroren wereld te ontdekken. Het kan ook stukken rustiger. Typisch Lapland is bijvoorbeeld een tocht per rendierslee, waarbij deze ietwat zenuwachtige hoefdieren bewonderenswaardige snelheden weten te halen.

Eveneens een must is een tocht per hondeslede. Daarbij is het alleen al een genot om te zien hoe de begeleiders hun husky’s in bedwang weten te houden. Wat vaak maar amper lukt, tot de dieren mogen gaan rennen: dan hoor je alleen nog het zachte ruisen van de slee door de pulversneeuw.

Verder kun je ook nog gaan langlaufen, ijsvissen, sneeuwschoenwandelen of – voor wie uit is op een sterk verhaal voor thuis – slapen in een ijshotel of een dagje op ijsbrekercruise. In dat laatste geval vaar je vanuit de plaats Kemi een stuk de dichtgevroren Botnische Golf op. Een belevenis op zich, zo tussen de soms oorverdovend krakende schotsen, en dan mag je ook nog van het schip overstappen op het dikke pakijs. Om vervolgens in een net door de ijsbreker gecreëerd wak in speciale isolatiepakken rond te gaan te dobberen. Ter afsluiting drink je een borrel op het dek, maar alleen als ’ie ijs- en ijskoud is. Dat spreekt voor zich.

 

Snikhete après-ski

Had Nederland dezelfde bevolkingsdichtheid als Fins Lapland, dan zou ons land 64.377 inwoners tellen. Met weinig meer dan wat minuscule dorpen en slaperige stadjes is Lapland dan ook geen bestemming voor cultuurvorsers. Toch kun je, ter afwisseling van de sneeuwactie, wel degelijk wat interessante couleur locale opsnuiven.

Bezoek bijvoorbeeld een rendierboerderij of nederzetting van de Sami’s (de politiek correcte benaming voor ‘Lappen’). Daar kun je zien hoe hun traditionele tenten eruitzien, de bijzonder kleurrijke klederdracht van dit oervolk bewonderen, en natuurlijk de rendierkudde inspecteren. Veel toeristen informeren dan naar het aantal rendieren dat de betreffende Sami bezit. Maak die fout niet: onder Sami’s is dat ongeveer hetzelfde als wanneer wij vragen hoeveel geld iemand op z’n bankrekening heeft staan.

En après-ski? Die pakken ze hier wat anders aan dan in de Alpen. Zo komt het woord ‘sauna’ uit het Fins, en dat kun je in elke accommodatie aan den lijve ondervinden. Borrelend in de hot tub (zo’n houten buitentobbe) of smeltend in een keur aan sauna’s van verschillende temperatuurgradaties. Waarbij een van de attracties is dat je de extreme hitte kunt afwisselen met rollen door de sneeuw of – voor de gevorderden – dompelen in een ijswak.

Verder is er ’s avonds weinig te doen, zodat u alle kans krijgt om u te verdiepen in de ongrijpbare Finse taal. Die behoort tot de Fins-Oegrische taalgroep, verwant is aan onder meer het Estisch en Hongaars en prachtige zinsneden kent als Hauska tutustua (aangenaam), Ymmärrätkö sinä? (begrijpt u?) en het veelgehoorde Voisitteko toistaa? (kunt u dat misschien herhalen?). Gelukkig spreekt de gemiddelde Fin prima Engels.

 

Natuurlijke lasershow

Schrik niet wanneer u vanuit blokhut of hot tub de horizon opeens ziet oplichten in spookachtige flarden van gele, groene of rode tinten. Dat is natuurlijk het noorderlicht, ook wel bekend als de aurora borealis. Een natuurfenomeen dat deze contreien al sinds mensenheugenis fascineert en waar die stoere Vikingen doodsbenauwd voor waren. Meer recentelijk ging actrice Joanne Lumley (onder meer bekend van Absolutely Fabulous) voor een Britse televisiedocumentaire op zoek naar het Scandinavische noorderlicht. Dat programma werd zo’n hit dat ‘noorderlichttoerisme’ sindsdien booming business is. Uit heel de wereld reizen mensen speciaal voor dit natuurfenomeen af naar de winterse poolcirkel. Zij ervaren het aanschouwen ervan als niets minder dan een bovennatuurlijke ervaring.

Voor de meeste toeristen is het een gewoon een heel mooi extraatje bij hun vakantie. Met een beetje geluk tenminste, want deze lasershow van Moeder Natuur laat zich lang niet elke avond zien. En dan ook nog alleen als de lucht helder is. Tuur op een wolkenloze nacht in ieder geval regelmatig naar buiten, want de show kan vaak binnen enkele minuten al gedaan zijn.

Wie pech heeft, kan altijd nog genieten van die volkomen witte sprookjeswereld. Met bossen en gebouwen die volledig worden bedekt door een decimeters dikke witte laag. Waar je in de verre omtrek geen andere kleur kunt bekennen is dan kraakhelder wit. Alsof het broeikaseffect helemaal niet bestaat.

 

Praktisch

Vliegen ’s Winters zijn er rechtstreekse chartervluchten vanaf Schiphol naar Fins Lapland. De reistijd bedraagt dan 3 uur. Vliegt u met overstap in Helsinki, dan duurt de reis 5 à 6 uur.

’s Winters zijn er rechtstreekse chartervluchten vanaf Schiphol naar Fins Lapland. De reistijd bedraagt dan 3 uur. Vliegt u met overstap in Helsinki, dan duurt de reis 5 à 6 uur.

Beste reistijd Van half februari t/m april. Dan zijn de dagen al langer (vanaf eind februari bijvoorbeeld al 9 uur daglicht, meer dan bij ons in diezelfde periode) en ligt er volop sneeuw. Het skiseizoen duurt in de meeste skioorden tot eind mei. Ook de echte poolwinter is een bijzondere ervaring: de donkere dagen in december, januari en begin februari wanneer de zon nauwelijks boven de horizon komt. Activiteiten zijn dan uiteraard slechts beperkt mogelijk, hoewel veel skipistes (maar lang niet alle!) worden verlicht.

Prijspeil Afgelegen locaties en beperkt accommodatieaanbod: Fins Lapland heeft onvermijdelijk een wat hoger prijsniveau. Toch vallen de prijsverschillen in vergelijking met Nederland mee; restaurants en supermarkten zijn in euroland Finland slechts een fractie duurder dan bij ons en aanzienlijk goedkoper dan bijvoorbeeld Zweden of Noorwegen. Activiteiten en excursies zijn wel flink aan de prijs; reken op ca. € 50,- p.p. voor een dagdeel ijsvissen of sneeuwschoenwandelen, tot € 200,- voor een volle dag sneeuwscooteren. Pinnen kan in de grotere plaatsen, creditcards worden alom geaccepteerd.

Kinderen Ook voor (iets oudere) kinderen is Fins Lapland een geschikte bestemming. Hou er wel rekening mee dat ze tijdens activiteiten door de kou snel vermoeid raken. In Rovaniemi kan de ‘schuilplaats’ van de Kerstman worden bezocht: de bebaarde filantroop zou hier vandaan komen. Zie: www.santaclausvillage.info

Toeristische info www.visitfinland.com en www.laplandfinland.com