De macht aan ons 

Bram Vermeer is wetenschapsjournalist en gespecialiseerd in innovatie. Naast zijn maandelijkse column verzorgt hij in het blad ook de vragenrubriek.

In Nederland zijn we meestal drie stappen verwijderd van een computer die verbonden is met internet. Maar niet overal zitten er zo veel kabels in de grond. Ver weg wordt gewoon een stap overgeslagen.

In een land als Kenia heeft meer dan de helft van alle inwoners een mobiele telefoon, steeds vaker ook met draadloos internet. Op veel plekken in het land is nu voor het eerst informatie via sms of een app binnen handbereik. Bezorgde Kenianen meldden vorig jaar  ongeregeldheden tijdens de verkiezingen via sms en Twitter. De nieuwe communicatiemogelijkheden maakten hen onafhankelijk van officiële waarnemers, die lang niet alle afgelegen dorpen konden aandoen.

Dat smaakt naar meer, dachten ze bij Google. Ze werken aan betere weersvoorspellingen voor Afrika. In Ethiopië is nauwelijks een goed weerbericht te krijgen. De paar officiële weerstations rapporteren nog op papier. Google wil boeren inschakelen om hun eigen weerrapport te sms’en naar een vrijwilliger. Die maakt dan een voorspelling en sms’t een irrigatieadvies terug. Met meer zekerheid over de weersvoorspelling kan een boer beter omgaan met het schaarse water.

Wat de overheid niet lukt, moet de BlackBerry wel brengen

Nederlandse onderzoekers werken nu aan een app die moet helpen bij overstromingen in Jakarta. Dat is daar bijna aan de orde van de dag. Niet altijd even vernietigend, maar onveranderlijk rampzalig voor het verkeer. Wat de overheid niet lukt, moet de BlackBerry wel brengen: overzicht van de overlast, gemeld door de buurtbewoners.

En Nederland? De meldingen van treinvertragingen via Twitter waren afgelopen winter vaak nauwkeuriger dan de berichten van de NS en ProRail samen. Bij rampen gaat het al helemaal mis. De overheid krijgt bijvoorbeeld de regio rond Gouda niet op tijd geëvacueerd, als er een overstroming dreigt. Te veel hiërarchie werkt daar vertragend. Waarschijnlijk is het veel effectiever als burgers zelf op pad gaan, met een smartphone in de hand. Je moet dan wel kunnen vertrouwen op de sms’jes of tweets van iemand anders. Je leven hangt ervan af.