De beeldcomputer 

Alles wat beweegt, verdwijnt. Ingenieuze mechanische constructies in radio's, horloges, enzovoort worden vervangen door digitale regelingen. Alleen de topklasse fotocamera’s vormen een uitzondering, tot nu toe.

In horloges zitten hooguit nog een paar tandwieltjes. Radio’s hebben allang geen afstemschalen en wijzertjes meer. In moderne muziekspelers beweegt niets, de blinkende ronddraaiende cd-schijfjes horen tot het verleden.

De afgelopen week heb ik alleen maar panorama’s gemaakt

Alleen de topklasse fotocamera’s waren tot nu toe een uitzondering. Maar hun beweeglijke spiegel staat nu ook op punt van verdwijnen. De displays achterop de camera worden steeds scherper en helderder. Het laatste jaar is een nieuwe klasse camera’s verschenen met verwisselbare lenzen, maar zonder spiegel. Bijvoorbeeld de Olympus E-P2 en de Samsung NX10.

Ik gebruik sinds enige tijd de Sony NEX-5, die deze zomer op de markt komt. Zonder spiegel is de body heel klein. Toch zit er een professionele, grote beeldsensor in. Hoe groter de beeldsensor, hoe beter de lichtgevoeligheid en hoe groter de creatieve mogelijkheden om met onscherpte te spelen.

Nu de elektronica de macht overneemt, krijgen camera’s ook allerlei nieuwe mogelijkheden. De NEX-5 plakt automatisch beelden aan elkaar voor een panorama. Of verschillende belichtingen worden gecombineerd tot een optimaal contrast. Die mogelijkheid was er al voor kleine cameraatjes, maar in combinatie met een top-beeldsensor levert het prachtige foto’s. Dat nodigt uit tot experimenteren. De afgelopen week heb ik alleen maar panorama’s gemaakt.

Nadelen van deze nieuwe klasse camera’s zijn er ook. Als je de lens eraf haalt, kun je de beeldsensor aanraken. Dan kun je meteen naar de reparateur. Wie een leesbril draagt, heeft die ook nodig om de display te zien. En er is weinig plek voor knopjes. Veel instellingen verlopen via een menustructuur. De bediening van de Sony camera kost daardoor steeds veel tijd.

Maar de trend is gezet. We gaan toe naar camera’s die continu beelden verzamelen van hun omgeving om die automatisch te combineren voor het beste resultaat. Langzaam laten we de mechanische erfenis van de analoge fotorolletjes achter ons. De camera’s evolueren naar beeldcomputers.