Ziek of zwak 

Zware drank- en drugsverslaafden wekken van oudsher gemengde gevoelens op door hun onaangepaste gedrag. Zijn het zwakkelingen die zich niet kunnen beheersen en straf verdienen of pati‘nten met een ziekte die hun niet aan te rekenen valt?

Gemma Blok, docent Nederlandse geschiedenis aan de UvA, laat in Ziek of zwak zien hoe de denkwijze en de praktijk van de Nederlandse verslavingszorg zich heeft ontwikkeld.

Een kleine groep artsen en betrokken burgers probeerde vanaf eind 19de eeuw begrip te kweken voor alcoholverslaafden, die in hun ogen de dupe waren van de heersende drankcultuur en gered moesten worden. Deze reddingsdrang breidde zich in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw uit naar drugsgebruikers. Tegelijkertijd viel het hulpverleners zwaar om sympathie op te brengen voor ontspoorde verslaafden met crimineel gedrag, bij wie behandelingen gericht op afkicken vaak faalden.

Blok laat zien hoe het moderne inzicht is gegroeid dat ondersteunen van gecontroleerd gebruik meestal een kansrijker behandelstrategie is. De vele historische voorbeelden en anekdoten maken Ziek of zwak zeer goed leesbaar. [Frank van Kolfschooten]