Handen uit de mouwen als een patiënt je nodig heeft 

Jacob Six (Amsterdam, 1954) is cardioloog in het Zuwe Hofpoort Ziekenhuis in Woerden. Hij is auteur van het leerboek voor ziekenhuismedewerkers De cardiologie vereenvoudigd. Zijn favoriete pil: Dorp aan de rivier van Anton Coolen.

Tekst Frank van Kolfschooten

“Mijn vriend zou hij niet geweest zijn, maar hij maakte wel grote indruk op me”, zegt cardioloog Jacob Six. Hij heeft het over plattelandsarts Tjerk van Taeke, de hoofdpersoon van Anton Coolens klassieke roman Dorp aan de rivier (1934). “Ik heb dat boek toen ik een jaar of 16 was uit de boekenkast van mijn vader geplukt en heb het nog steeds. Een feest der herkenning om het weer door te bladeren, het is alsof ik allerlei passages gisteren nog heb gelezen.”

 

Dorp aan de rivier speelt zich af in een katholiek boerengehucht aan de Maas in de tijd dat de standenmaatschappij nog recht overeind stond, met de gebruikelijke micro-elite van burgemeester, dokter en meneer pastoor. “Deze dokter Van Taeke is bepaald geen standsbewuste arts, maar een zonderlinge eenling, die geen verschil maakt tussen arm en rijk. Hij heeft fraaie en minder fraaie karaktereigenschappen. Onsympathiek is de obsessieve manier waarop hij zijn rancunes uitleeft op sommige dorpsgenoten. Maar daar staat tegenover dat hij een dokter is met een ijzeren plichtsbesef. Hij zet zich met hart en ziel in voor zijn patiënten. Ook als een van zijn gehate dorpsgenoten ziek wordt, kan hij de knop omzetten en toegewijd aan het dokteren slaan.”

speelt zich af in een katholiek boerengehucht aan de Maas in de tijd dat de standenmaatschappij nog recht overeind stond, met de gebruikelijke micro-elite van burgemeester, dokter en meneer pastoor. “Deze dokter Van Taeke is bepaald geen standsbewuste arts, maar een zonderlinge eenling, die geen verschil maakt tussen arm en rijk. Hij heeft fraaie en minder fraaie karaktereigenschappen. Onsympathiek is de obsessieve manier waarop hij zijn rancunes uitleeft op sommige dorpsgenoten. Maar daar staat tegenover dat hij een dokter is met een ijzeren plichtsbesef. Hij zet zich met hart en ziel in voor zijn patiënten. Ook als een van zijn gehate dorpsgenoten ziek wordt, kan hij de knop omzetten en toegewijd aan het dokteren slaan.”

 

Of het boek van invloed is geweest op zijn eigen opvatting over doktersplicht, weet Six niet. “Maar ook ik vind dat je er als dokter altijd moet zijn voor je patiënten. Niet zeuren dat je geen dienst hebt of je verschuilen achter geheime nummers, nee de handen uit de mouwen als een patiënt je nodig heeft.”

Op dat punt kon Six ook een voorbeeld nemen aan zijn vader, een kno-arts met praktijk aan huis. “Als er ’s nachts iemand ziek aanbelde, maakte hij vanuit bed de praktijkdeur open en zei ‘Ga maar vast zitten, ik kom eraan’. Zo hoort het.”

 

Dorp aan de rivier was een van de eerste boeken uit de grote literatuur die Six tot zich nam. “Daarna ben ik een echte lezer gebleven. Ik lees nog steeds enkele tientallen romans per jaar.” Zijn sterke maatschappelijke betrokkenheid – hij is naast zijn werk als cardioloog actief in de armenzorg in zijn woonplaats Utrecht – wordt weerspiegeld in zijn literaire smaak. “Mijn grote literaire helden zijn niet toevallig Dostojewski en Zola, negentiende-eeuwse schrijvers met een groot sociaal hart.”

was een van de eerste boeken uit de grote literatuur die Six tot zich nam. “Daarna ben ik een echte lezer gebleven. Ik lees nog steeds enkele tientallen romans per jaar.” Zijn sterke maatschappelijke betrokkenheid – hij is naast zijn werk als cardioloog actief in de armenzorg in zijn woonplaats Utrecht – wordt weerspiegeld in zijn literaire smaak. “Mijn grote literaire helden zijn niet toevallig Dostojewski en Zola, negentiende-eeuwse schrijvers met een groot sociaal hart.”