Co-schappen lopen kun je leren 

Te weinig aandacht, willekeurige beoordelingen of gebrek aan feedback. Tijdens je co-schappen kun je allerlei problemen tegenkomen. Hoe zorg je ervoor dat je op een goede, voor jezelf lucratieve manier co-schappen loopt?

 

Tekst Fleur Baxmeier Illustratie Carolyn Ridsdale

 

De gouden tip van… Tom Arends (22), vierdejaars geneeskunde in Nijmegen: “Als co-assistent ben je in veel zaken afhankelijk van de secretaresses van de afdelingen. Dat vinden ze vaak irritant, want ze moeten telkens opnieuw vertellen waar welke patiënt ligt, hoe de buizenpost naar het lab werkt, wat het nummer is van… De grap onder co-assistenten is dat niet de beoordelend arts van een afdeling de grootste vijand is van co-assistenten, maar de secretaresses. Heb je die voor je gewonnen, dan gaat het je stukken gemakkelijker af. Doe je best!”

“Ik ken co-assistenten die met hun studie zijn gestopt, onder meer omdat ze het gevoel hadden dat ze tijdens hun co-schappen totaal niet werden gewaardeerd”, vertelt Rick van den Doel (24), die sinds vorig jaar co-schappen loopt aan de UvA. “Ik snap dat wel. Als co-assistent wordt er van alles van je verwacht, maar sommige specialisten zijn zelfs te beroerd om goedemorgen te zeggen.” 

De voornaamste klacht van co-assistenten is dat er te weinig tijd en aandacht voor hen is, vertelt onderwijskundige Ineke Wolfhagen die voor de Universiteit Maastricht na elk co-schap evaluatielijsten van co-assistenten verzamelt en deze bespreekt met de diverse artsen. “Co’s hebben nogal eens het gevoel dat ze te weinig worden geobserveerd en dat evaluaties even snel tussen de bedrijven door moeten.”

Wolfhagen raadt begeleiders van co-assistenten daarom aan om duidelijk aan te geven wanneer ze iemand observeren bij patiëntencontacten. “Belangrijk is ook om besprekingen over de voortgang niet van het moment af te laten hangen, maar structureel in te roosteren.” Dat hoeft niet elke week, maar als co-assistent kun je wel van je begeleider eisen dat er halverwege het co-schap wordt besproken wat wel en wat niet goed gaat.

Gestructureerd portfolio

In de ideale situatie is een co-schap een kwestie van wederzijdse betrokkenheid, zegt KNO-arts Robert Stokroos van de Universiteit Maastricht. “Voor ons als begeleiders is het veel prettiger om een co-assistent op te leiden die overal voor openstaat, vragen stelt en een actieve leerhouding heeft dan iemand die maar gewoon achter je aan hobbelt. Neem als co dus initiatief, lees nog eens iets na en toon dat je er zin in hebt.”

Aan de andere kant mag een co-assistent op zijn beurt van een begeleider verwachten dat die een sfeer creëert waarin geen vraag te gek is, duidelijke leerdoelen opstelt, betrokken is, regelmatig de vorderingen evalueert en materialen aandraagt die jou als co-assistent helpen zo gedegen mogelijk aan de slag te gaan.

“Tijdgebrek zorgt ervoor dat er nog weleens iets bij inschiet”, zegt kinderarts Jaap Groothoff die in het AMC sinds 1992 co-assistenten begeleidt en coördineert. Zijn advies: laat het er niet bij zitten, maar kaart dit bij je begeleider aan. Of – nog slimmer – maak voorafgaand aan je co-schap duidelijke afspraken over leerdoelen, evaluatie en de spelregels op de afdeling. Vraag vooraf wat er van je wordt verwacht.

“Zo hebben zowel jij als je begeleider een handvat om je co-schappen op een overzichtelijke manier te bespreken”, aldus Groothoff. Hij adviseert co-assistenten tot slot om bij kritiek niet direct in de verdediging te schieten, maar er hun voordeel mee te doen. “Je mag ervan uitgaan dat juist je begeleider het beste met je voor heeft. Maak daar gebruik van, want uiteindelijk ben jij degene die het co-schap moet lopen.”