Daar baalt u van 

Beschikken de zorgverzekeraars echt over zo weinig inhoudelijke kennis van het zorgproces, of houden ze zich juist van de domme om de specialisten uit hun tent te lokken?

Tekst Frank van Wijck 

Elders in dit dossier staat een artikel van mijn hand dat antwoord geeft op de vraag wat het proces van selectieve zorginkoop gaat betekenen voor medisch specialisten en ziekenhuizen (zie: 'Uitdaging voor specialisten').. Mocht u het nog niet gelezen hebben, dan kan ik de conclusie alvast verklappen: het gaat heel veel betekenen, en het ziekenhuislandschap gaat ingrijpend veranderen.

 

Zó gecompliceerd is uw werk tenslotte ook weer niet

De contouren van dit proces beginnen zich nu al af te tekenen. We hebben al zorgverzekeraars die tenders uitschrijven voor de behandeling van veel voorkomende ziektebeelden, waarop alle ziekenhuizen in hetzelfde adherentiegebied mogen intekenen. Moge de beste winnen; de andere worden er niet voor gecontracteerd. Ook hebben we zorgverzekeraars die patiënten een incentive bieden om voor een bepaalde verrichting naar dat éne ziekenhuis te gaan, omdat ze weten dat de behandelaar aldaar die behandeling bovengemiddeld goed uitvoert. Het ziekenhuis krijgt er extra geld voor en de patiënt mag zijn eigen risico houden.

 

Maar we hebben ook zorgverzekeraars die al zo ver gaan dat ze ziekenhuizen voor bepaalde complexe behandelingen – zoals bariatrische chirurgie of borstkankerbehandeling – niet langer contracteren, omdat die ziekenhuizen niet voldoen aan de kwaliteitsnorm of het kwantiteitscriterium die hiervoor geldt. En dit is nog maar het begin.

 

Dat artikel van mij ('Uitdaging voor specialisten') zal goed gelezen worden. Ik zeg dit niet uit arrogantie, maar omdat ik weet dat medisch specialisten een van de kerndoelgroepen van dit tijdschrift vormen, en omdat de gevolgen van selectieve zorginkoop voor hen erg vergaand kunnen zijn. Ziekenhuizen zullen voor een aantal behandelingen niet meer gecontracteerd worden en dit zal gevolgen hebben voor hun organisatiestructuur. Ze zullen een nieuwe balans moeten vinden in hun zorgaanbod. En ook zullen er ziekenhuizen zijn die uiteindelijk volledig van het toneel verdwijnen.

 

Het proces van selectieve zorginkoop maakt veel los bij zorgaanbieders. Toen het rapport Zorginkoop van de Raad voor de Volksgezondheid & Zorg afgelopen mei net verschenen was, regende het vragen van zorgaanbieders. Die reacties vormden de directe aanleiding tot het schrijven van de artikelenserie over dit onderwerp, die we met de artikelen in deze editie afronden.

 

Ik kan me voorstellen dat een aantal medisch specialisten zich naar aanleiding van dit laatste verhaal geroepen voelt om in de pen te klimmen. De ingezonden brieven die dit in dit tijdschrift oplevert, zie ik altijd graag tegemoet. Ze bieden me de mogelijkheid om mijn denken te spiegelen aan dat van anderen.

Alleen ben ik bang dat naar aanleiding van dit artikel één reactie zal overheersen. Die zal neerkomen op: “Allemaal wel leuk wat die Van Wijck daar schetst over de rol van kwaliteit in het zorginkoopproces, maar bij de zorgverzekeraars is helemaal geen kennis aanwezig over de kwaliteit van het werk dat wij leveren.” Het is een reactie die ik maar al te vaak hoor als ik met medisch specialisten spreek over zorgverzekeraars.

 

Maar ik moet u uit de droom helpen: u heeft ongelijk. Zorgverzekeraars weten wel degelijk waar u mee bezig bent. Zó gecompliceerd is het werk van de meesten van u tenslotte nu ook weer niet. En de meetmethoden om de kwaliteit ervan transparant te maken, worden allengs beter. Bovendien hebben zorgverzekeraars steeds vaker zelf mensen van uw niveau in dienst – of huren die op projectbasis in – om hen te helpen om bij het inkoopproces het aspect kwaliteit de plaats te geven die het verdient.

 

Dat weet u ook. Het werkelijke probleem is niet dat de zorgverzekeraars geen inhoudelijke kennis hebben, maar dat ze niet het achterste van hun tong laten zien in het onderhandelingsproces met de ziekenhuizen. Misschien doen ze zich zelfs wel wat dommer voor dan ze zijn, gewoon om u uit de tent te lokken. En dat hoort helemaal bij het spel dat die onderhandelingen nu eenmaal zijn. Het vervelende voor u is alleen dat ze van u eisen dat u wél het achterste van u tong laat zien. En daar baalt u verschrikkelijk van.