Dresden – Wonder aan de Elbe

De sublieme Altstadt van Dresden staat vol weergaloze barokke gebouwen, herrezen uit de as van de Tweede Wereldoorlog. Met zweet en tranen zijn ze steentje voor steentje herbouwd.

Tekst: Harri Theirlynck | Beeld: Jurjen Drenth

De Tweede Wereldoorlog en de bouw van het IJzeren Gordijn raasden door Dresden als een zeis door het koren. In de nacht van 13 op 14 februari 1945 legden de geallieerden een bommentapijt over de stad. Het kostte duizenden mensenlevens en de oude binnenstad werd compleet verwoest.

Dresden schudde de verwondingen van zich af en heeft zijn ‘zuidelijke’ allure herwonnen. De stad kreeg de bijnaam ‘Florence aan de Elbe’ vanwege het culturele erfgoed.

Op een zondagochtend lopen we door een nagenoeg stil Dresden en maken de klassieke wandeling langs de ‘grote drie’: Zwinger, Semperoper en Frauenkirche. Herrezen uit de as van de Tweede Wereldoorlog.

De Zwinger, dat wereldberoemde kunstwerk van barokke architectuur, werd in de 18de eeuw gebouwd in opdracht van August de Sterke (1670-1733), keurvorst van Saksen. Het paleis is zo rijk gedecoreerd dat het bijna een merknaam is geworden voor Duitse overdaad en ‘versiergeilheid’.

Aan het einde van de middag – de mooiste tijd – keren we nog een keer terug. De tuinen van de Zwinger, omgeven door paviljoens, poorten en galerijen met weergaloos beeldhouwwerk, zijn tot in de avond vrij toegankelijk. In het late zonlicht fonkelen de gouden koepels alsof ze in brand staan. De beste toegang is die aan de westkant, wandelend over de brug naar de Kronentor. De uitbundige Kronenpoort is het meest gefotografeerde gebouw van de Zwinger. Op de top staat een reusachtige Poolse koningskroon, versierd door goden uit de Griekse mythologie.

In het oog van de cultuurstorm

De fijnste plek om ’s avonds van al dat moois te genieten is het terras van Café Schinkelwache. Niet zozeer vanwege de keuken daar, maar vooral omdat je er wordt omringd door de barokke Zwinger, de hoogrenaissance van de stoere Opera (de ‘Semperoper’) en – achter ons – het Residenzschloss. Nergens smaakt een Dresdner glas bier beter dan hier, in het oog van de cultuurstorm. Het geeft een gevoel van weelde en bevoorrechting.

Klik op de afbdeelding voor meer foto’s

Chinese toeristen vragen een foto van hen te maken, met de Opera op de achtergrond. Als we erin slagen het paard van koning Johan van Saksen, het standbeeld op de Theaterplatz, op hun hoofd te positioneren zijn ze opgetogen.

Praal en praktisch lopen in Dresden door elkaar. Het Dresden Transport Museum staat bijna naast de Frauenkirche, de gezichtsbepalende 18de-eeuwse barokke kerk die na de Tweede Wereldoorlog met nauwgezette toewijding weer werd opgebouwd. Het museum was ooit een paleisstal. Dat paleis, aan de andere kant van de binnenplaats, is vooral bekend door de Fürstenzug ofwel ‘de optocht der vorsten’, een 102 meter lange muurdecoratie aan de Augustusstrasse.

Hoeveel barok en renaissance kan een mens aan? Na Zwinger, Opera en Frauenkirche is Die Gläserne Manufaktur van Volkswagen een van de populairste attracties van Dresden, desgewenst te bezoeken op een combi-ticket met de Opera. De fabriek is een glazen kathedraal, slim en duurzaam als de lentewind. Hier wordt door zestig acteurs in witte overall in gewijde stilte de E-Golf gemaakt: het lijkt bijna op experimenteel theater.

Die andere Altstadt

Danilo Hommel, die rondleidingen verzorgt aan de andere kant van de Elbe in Neustadt, was in 1989 tijdens de Wende, de Val van de Muur, 22 jaar. Hij vertelt dat hij destijds soldaat was. “Ik moest met mijn kalasjnikov de bewoners van Dresden ervan weerhouden in Berlijn de Val van de Muur te vieren.”

Nu loopt hij rond in een strak blauw latex-pak en ziet eruit als een stuntman die net door een kanon is afgeschoten. Danilo gaat ons de tegenpool van de Altstadt laten zien: de Äussere Neustadt, die redelijk ongeschonden uit de oorlog kwam en met zijn achthonderd jaar eigenlijk het oudste deel van Dresden is. Danilo is de man van de Neustadt Kneipen- und Kulturtour. We treffen het: dit weekend vindt het jaarfeest plaats van de Bunte Republik Neustadt, een swingend driedaags cultureel festival met livemuziek vóór, in en achter de 150 bars. Hier geen barok of renaissance maar graffiti, streetfood, techno en Shakespeare onder warm lantaarnlicht. In de bekende Kunsthofpassage (tussen Alaun- en Görlitzer Strasse) wordt enthousiast gedanst en luidkeels gezongen.

Tegen middernacht verlaten we de Bunte Neustadt en wandelen over de Augustusbrücke terug naar de Altstadt. De brugwandeling ontroert. De Brühlsche Terrasse aan de Elbe, het ‘balkon van Europa’, doemt op uit de nevel. De donkere silhouetten van Semperoper, Hofkirche en Frauenkirche tuimelen over ons heen. Al die weergaloze gebouwen zijn hier na het grote bombardement met zweet en tranen, steentje voor steentje. weer op elkaar gestapeld voor dit Wonder aan de Elbe.

Praktische info

Vanaf Utrecht is het circa 700 kilometer naar Dresden. Per (ICE-)trein doet u er (inclusief overstappen) circa acht uur over.
Zeven aanraders in Dresden:

  • Zwinger: barokpaleis met vier musea waaronder de Gemäldegalerie Alte Meister.
  • Frauenkirche: 18de-eeuwse barokke kerk.
  • Militärhistorisches Museum: traditioneel museum totdat architect Libeskind er letterlijk het mes in zette: mhmbw.de
  • Die Gläserne Manufaktur: de hypertransparante E-Volkswagenfabriek in de grote stadstuin: glaesernemanufaktur.de
  • Neustadt: swingende ‘volksbuurt’ met goede restaurants; 14-16 juni is het grote jaarfeest: brn-dresden.de
  • Die Welt der DDR:honderden voorwerpen uit DDR-tijd: weltderddr.de
  • Chillen aan de Elbe: bij mooi weer picknicken op de gigantische weiden

Zie verder: germany.travel/nl, de site van het Duits Verkeers-bureau, en dresden.de/tourismus, voor onder meer informatie
over de diverse Dresden Cards voor gratis entree en/of kortingen voor openbaar vervoer, musea e.d.

Ledenvoordeel

Langs verdwenen landen en verschoven grenzen

Dresden vormt het startpunt van een eigenautorondreis van Pharos Reizen die het hart van (kunst)geschiedenisliefhebbers ongetwijfeld sneller doet kloppen. De route voert door een deel van Europa waarvan de kaart de afgelopen honderd jaar meermaals opnieuw getekend is, langs plaatsen die bijna allemaal op de Unesco-Werelderfgoedlijst prijken: Dresden, Krakau, Bardejov, Olomouc, Kutná Hora, Praag.

  • Prijs vanaf € 749,- p.p. (o.b.v. 2-psk).
  • Inbegrepen 15 overnachtingen in moderne drie- en viersterrenhotels met dagelijks ontbijt, 1 diner (in Erfurt), live tips onderweg via WhatsApp en ANWB-reisgidsen Extra Praag en Extra Krakau (van beide 1 per boeking). U kunt ook voor een 18-daagse variant kiezen.
  • Niet inbegrepen o.a. parkeergeld en € 20,- boekingskosten.
  • Reisperiode van 1 april t/m 16 oktober 2019
  • Meer (prijs)info en boekingen, bel 023 554 28 70 met zoekcode 21735 of zie pharosreizen.nl/gelezen-in/arts-en-auto. Als Arts en Auto-lezer ontvangt u eenmalig een korting van € 100,- per boeking (o.v.v. code PH-AA100)

Treinreisje Dresden

De Treinreiswinkel stelde een lezersarrangement samen met verblijf in het vijfsterren Taschenbergpalais Kempinski, een hotel met een klassieke ambiance in het hart van historisch Dresden.

  • Prijs vanaf € 315,- p.p. (o.b.v. 2-psk). De vanafprijs geldt bij aankomst op zondag, maandag of dinsdag t/m 29 maart en van 1 juli t/m 29 augustus
  • Inbegrepen 3 overnachtingen met ontbijt en een treinretour Dresden vanaf elk station in Nederland, met zitplaatsreservering
  • Meer (prijs)info en reserveringen bel 071 513 70 08.

Als Arts en Auto-lezer ontvangt u 15 procent korting op maaltijden en drankjes in het restaurant Intermezzo of de Palais Bistro van het hotel (vermeld bij boeking ‘Arts en Auto’).