‘Marktwerking’

Frank van Wijck
Frank van Wijck is medisch journalist en houdt als freelancer op maandag, woensdag en vrijdag een weblog bij op de website van Arts en Auto. Lees alle artikelen van Frank van Wijck

Soms is er een grappenmaker op Twitter die een bericht post als ‘Zoek ruzie in vier woorden of minder’. En dan is er steevast een andere grappenmaker die reageert ‘marktwerking in de zorg’. Edith Schippers zei jaren geleden al dat ze het woord nooit meer wilde horen, maar het is onuitroeibaar als zevenblad.

Hoe dan ook, we zitten met die term. Patrick Jeurissen en Hans Maarse publiceerden er eind vorig jaar een interessant boek over en FD geeft daar nu een vervolg aan met een al even interessant artikel. Jeurissen reflecteert hierin op twee kenmerken van ons stelsel die buitenlanders hooglijk verbazen. Het eerste is dat in ons stelsel sprake is van een verbod op winstuitkering. Het tweede dat solidariteit echt een onderdeel van het stelsel is, en dat er dus geen parallel privaat systeem naast bestaat voor wie het zich kan veroorloven.

‘Wie roept dat de marktwerking moet worden afgeschaft omdat die de samenwerking in de weg staat, verlangt terug naar hoe het vroeger nooit geweest is’

Interessant is ook wat Maarse zegt over concurrentie en (gebrek aan) samenwerking: “Voor 2006 werd ook al enorm gebakkeleid over wie er hoeveel bedden kreeg. Dat blijft gewoon doorgaan als je die zogenaamde marktwerking afschaft. Iedereen staat toch voor zijn eigen toko.” Met andere woorden: wie roept dat de marktwerking moet worden afgeschaft omdat die de samenwerking in de zorg in de weg staat, verlangt terug naar hoe het vroeger nooit geweest is. Bovendien is samenwerking ook in het huidige stelsel zeker mogelijk, als het maar in het voordeel van de patiënt is. Helaas echter is dat patiëntbelang lang niet altijd congruent met het belang van een of meerdere partijen in mogelijke samenwerking. Maar dat ligt ook al niet aan de marktwerking of het stelsel.