Wtzi wordt Wtza

wtza

Op 1 januari 2022 treedt de Wet toetreding zorgaanbieders (Wtza) in werking. Deze vervangt de Wet toelating zorginstellingen(Wtzi).

Tekst: Katrijn van Berkum en Timo van Oosterhout

Met ingang van het nieuwe jaar gelden nieuwe toetredingsregels voor zorgaanbieders en jeugdhulpaanbieders. Ook voor startende aanbieders verandert een aantal zaken. Zij krijgen te maken met een meldplicht en moeten zich voorafgaand aan de zorgverlening melden via meldennieuwezorgaanbieders.nl. Ook voor sommige bestaande zorgaanbieders kan de wet gevolgen hebben.

Betere zorgkwaliteit

Het doel van de nieuwe toetredingsregels is het verbeteren van de zorgkwaliteit. De IGJ gaat hierop toezicht uitoefenen. Daarnaast beoogt de Wtza dat startende aanbieders zich beter bewust zijn van de regelgeving waaraan zij moeten voldoen en van hun verantwoordelijk daarvoor.  

Kortgezegd introduceert de Wtza een meldplicht voor zowel nieuwe als bestaande zorgaanbieders. De (actieve) meldplicht geldt voor nieuwe zorgaanbieders. Voor de bij de IGJ bekende bestaande zorgaanbieders geldt dat zij automatisch in het meldsysteem worden gezet. Daarnaast is er sprake van een vernieuwde vergunningsprocedure. Als er meer dan tien zorgverleners in de praktijk zorg verlenen, moet een toelatingsvergunning worden aangevraagd. Deze wordt niet meer automatisch toegekend. Verder stelt de Wtza eisen aan de bestuursstructuur (onafhankelijke interne toezichthouder).

In het Uitvoeringsbesluit Wtza zijn de uitzonderingen op de meldplicht, de vergunningplicht en de eis van een interne toezichthouder opgenomen.

Kritiek

Vanuit verschillende beroepsorganisaties in de zorg is eerder gewezen op mogelijke negatieve gevolgen van de Wtza. Gevreesd wordt dat de regeling de administratieve lasten zal verhogen voor alle zorgaanbieders. Daarnaast vragen de beroepsorganisaties zich af of de maatregelen niet te zwaar zijn voor het doel.

Voor de nieuw vast te stellen Regeling openbare jaarverantwoording WMG moeten alle zorgaanbieders zich eveneens verantwoorden door middel van een jaarverantwoording. De NZa houdt hier toezicht op. De financiële verantwoording voor eenmanszaken zal beperkter zijn.

Ook de verplichting van de Regeling openbare jaarverantwoording WMG heeft tot weerstand geleid. De Eerste-lijnscoalitie, een brede coalitie van beroepsorganisaties (InEen, KNGF, KNMP, KNMT, KNOV, LHV, LVVP, NVM-mondhygiënisten en ONT) heeft onlangs nog haar bezwaren geuit via een brief naar de zorgspecialisten van de Tweede Kamer.

De coalitie heeft drie wezenlijke kritiekpunten:

  • Het nut en de noodzaak van een jaar verantwoordingsplicht zijn nog steeds onvoldoende onderbouwd.
  • Er is sprake van steeds wisselende doelstellingen door de jaren heen.
  • Er is sprake van een stapeling van wet- gevingsinstrumenten waarbij het einde nog niet in zicht is.

De coalitie vraagt zich af of de effecten van de regelgeving niet in zijn geheel moeten worden bezien en of er gekeken moet worden naar de praktische gevolgen. Daarnaast roept de coalitie de vraag op of de verplichtingen wel geschikt, evenredig en noodzakelijk zijn en of wel is voldaan aan de regels van het Europees recht. Verder wijzen zij erop dat een stapeling van controle-

regels/ wetgevingsinstrumenten het primaire zorgproces en het karakter van de eerstelijnszorg niet ten goede komt. Een ander bezwaar dat wordt genoemd, is dat hoewel er in de eerste lijn nauwelijks sprake is van fraude, de eerstlijnszorgaanbieders door de voorgestelde wijzigingen wel met aanvullende administratieve lasten worden geconfronteerd.

Kortgezegd verzoekt de coalitie het ministerie van VWS samen met de Eerstelijnscoalitie en de toezichthouders terug te keren naar de tekentafel. De coalitie wil dat het hele plaatje opnieuw bekeken wordt voor er een oordeel kan worden gevormd over de administratieve lastendruk van het wettelijk kader. De Kamer wordt opgeroepen om in gezamenlijkheid te werken aan afspraken die realistisch en uitvoerbaar zijn.

Senior jurist Katrijn van Berkum en advocaat Timo van Oosterhout zijn werkzaam bij stichting VvAA Rechtsbijstand