Sofie Fransen

Sofie Fransen

De ‘oude’ basisarts, bij voorbaat afgedankt

Sofie Fransen ziet dat oudere basisartsen op basis van leeftijd worden afgewezen voor anios- of aios-plekken. Want: ‘niet meer kneedbaar’. Belachelijk, vindt ze. “Die leeftijd en meer levenservaring motiveren juist des te meer om te leren en te groeien.”

Ik kom ze steeds vaker tegen, de basisartsen/anios die wat ouder zijn dan de gemiddelde net afgestudeerde arts. Ze komen in verschillende categorieën.

De eerste categorie is ‘late starter’, hierin vallen mensen die vaak eerst een andere studie afrondden. Categorie twee: de basisartsen die om andere redenen later zijn gestart of hun studie tijdelijk onderbroken hebben. Bijvoorbeeld vanwege een vlucht uit een ander land, een ziekte of een heftig familiaal voorval waardoor het studentenleven tijdelijk stil kwam te staan.

De ‘eeuwige’ basisartsen vallen in de derde categorie. Ze zijn samen met hun leeftijdsgenoten afgestudeerd, maar bleven hangen in hun basisartsenbestaan  zonder kans  de opstap te maken naar een vervolg in hun artsenloopbaan.

Het spijtige is dat deze basisartsen eigenlijk verdwaald zijn. Onderweg zagen ze niemand aan wie ze de weg konden vragen. Ook jammer dat er in hun dwaaltocht geen supervisors/werkgevers zijn geweest  die zich geroepen voelden om ze de weg te helpen zoeken, of überhaupt te vragen of ze weten waar ze heen willen. Het lijkt alsof ze niet gezien zijn.


Jammer dat er in hun dwaaltocht geen supervisors waren om ze de weg te helpen zoeken


In elk geval, een groot deel van deze oudere basisartsen hebben op een niet-klassieke manier laten zien dat ze in staat zijn om een mentale marathon te lopen. Niet altijd op basis van een PhD of een topsportstatuut, maar ga er maar aan staan om in een andere taal dan je moedertaal vanuit een vluchtelingenstatus toch de kracht vinden om je artsencarrière voort te zetten. 

Of, na een heftige ziekte met de dood voor ogen, te beseffen dat je toch arts wil worden om daar dan de volle 100 procent voor te gaan. Ik heb hier alleen maar respect voor. Want er schuilen enorme doorzetters, krachtige mensen, onder die witte doktersjas.

Maar wat blijkt, welke categorie het ook is,  deze ‘oude’ anios/basisarts wordt op basis van leeftijd heel vaak bij voorbaat afgedankt voor een anios- of aios-plek. Puur het getal van de geboortedatum in het cv leidt tot de automatische aanname dat ze niet meer kneedbaar zijn. Dit is het meest gehoorde argument voor hun afwijzing. Een belachelijk argument, wat mij betreft.

Jonge artsen, mensen van vlees en bloed, die in hun fleurige dertiger jaren te horen krijgen dat ze de leeftijd tegen hebben. Nog meer dan 30 jaar voor hun pensioen. Op basis van on-kneedbaarheid.

‘Kneedbaar’! Wie heeft bedacht dat deze term toepasbaar moet zijn op mensen in opleiding? Wat mij betreft wordt de bal teruggekaatst en is de afwijzer eerder níet kneedbaar, taai, stug en vastgeroest in een ouderwets denkpatroon. Als 50 het nieuwe 30 is (ik ben een kenner), hoe jong is 30 dan wel niet?


Als 50 het nieuwe 30 is (ik ben een kenner), hoe jong is 30 dan wel niet?


De enige legitieme reden waarom we de term kneedbaar bij mensen zouden kunnen gebruiken, is in kader van groei en ontwikkeling. Dit lijkt me nu bij uitstek een waarde die gedurende de hele artsencarrière aanwezig blijft, van basisarts tot de uitgedokterde pensionado.

Bijblijven, bijleren, innovatieve technieken uitwerken en toepassen, accreditatiepunten bijhouden, wetenschap bedrijven; onze hele carrière lang.  Waarom zou je dat ineens verleerd zijn als je een ‘oude anios’ bent?

Ik was zelf zo’n ‘bejaarde anios’, zoals ik gekscherend wel eens genoemd werd. Met 33 jaar dus echt oud om aan de opleiding tot chirurg te beginnen. En, of ik nog wel kneedbaar was? Zekers, de wil om chirurg te worden maakte mijn leergierigheid enorm en misschien had ik hierin mijn leeftijd juist wel mee, net iets rijper om te beseffen dat ik het echt wil.

Bij deze geachte opleider, supervisor, kijk alstublieft eens verder dan de geboortedatum op een cv en gun deze basisartsen op zijn minst de kans om op gesprek te mogen komen. U kunt best wel eens ten positieve verrast worden. 

Of, moeten we overgaan naar ‘blind edition’ en de personalia op het cv weglaten zodat de inclusie en diversiteit alle kans krijgt?

Delen