Sofie Fransen
Wat de open blik van de coassistent ons kan leren
De kracht van de inzichten van coassistenten zit in hun onbevangen blik, ziet Sofie Fransen weer bevestigd als ze hun ideeën leest.
Coassistenten zijn de dokters van de toekomst. Ze leren op de werkvloer, door te doen. Ze krijgen feedback en reflecteren. En ja, daar horen ook opdrachten bij. Ik kreeg onlangs een opdracht onder ogen over doelmatigheid in de zorg. Voor enkele van hun ideeën zou menig consultancybureau met gemak een stevige offerte sturen. Alleen: deze inzichten kwamen gratis, rechtstreeks van jonge artsen, met een open blik, zonder de ballast van ‘zo doen we dat hier al jaren’.
De kracht van die onbevangen blik zit in één simpele vraag: Waarom doen we dit eigenlijk zo? En juist daar komen verrassend doelmatige observaties uit voort. Geen grote systeemveranderingen, geen dure IT-oplossingen, maar kleine aanpassingen die direct uitvoerbaar zijn.
De zorg verandert en tijden veranderen. Maar sommige handelingen blijven we doen uit gewoonte. Omdat het ‘altijd zo gaat’ of omdat het ‘geen kwaad kan’. Alleen: het kost wel tijd, administratie, energie en extra zorggebruik. Zonde, toch?
Een kleine greep uit de bevindingen van deze masterstudenten:
- Patiënten die wachten op ontslag
Waarom krijgen stabiele patiënten die wachten op ontslag nog twee tot drie keer per dag controles? Thuis gebeurt dat toch ook niet. Al die controles kosten tijd (in seconden, minuten, uren), aandacht van zorgprofessionals, monitorcapaciteit en dus ook energie en CO₂-uitstoot. - Dubbele follow-up bij huidkanker
Een oudere patiënt met huidkanker wordt behandeld door de dermatoloog met een reconstructie door de plastisch chirurg. Mooi voorbeeld van samenwerking. Maar wat blijkt? Beide disciplines doen vervolgens de jaarlijkse oncologische follow-up. Dubbel werk, dubbele afspraken. Daar bovenop: mevrouw is 80 jaar, dus de dochter moet meekomen (die vrij neemt van werk), ze komen elke keer met de auto…. Dat is niet alleen ondoelmatig, maar ook patiënt- en milieu onvriendelijk.
Dit zijn quick wins. Vandaag te implementeren. Zonder projectgroep. Zonder externe adviseurs. Doelmatige zorg begint niet bij innovatie, maar bij durven schrappen.
Wat ik ons – als zorgprofessionals – gun, is die beginnersblik op de werkvloer. Blijven vragen waarom we doen wat we doen. En als het antwoord niet helder is: het benoemen. Niet beschuldigend, maar nieuwsgierig. En ervaren hoe leuk kan het dan zijn om verandering teweeg te brengen.