Apathische darmen en zorgpremies

Anita Kaemingk
Anita Kaemingk (54) is neuropsycholoog en docent consultatie en reflectie. In 2016 beschreef zij in de serie columns ‘Over leven’ haar ervaringen als patiënt met de gezondheidszorg. Lees alle artikelen van Anita Kaemingk

Na het nieuws dat de zorgpremies weer flink omhoog gaan komend jaar, merk ik ineens dat mijn kijk op de frisse bloggende foodies wat zachter wordt. Vormen zij niet een interessante schakel in de zo gewenste verbetering van onze gezondheidstoestand, en dus in toekomstige lage zorgpremies? Oké, hun fantasie slaat hier en daar wat op hol, zeker, maar ze promoten veelal wel het plantaardige menu met lekkere recepten. (Tip: negeer de houtje-touwtje theorieën en geniet van de gerechten.)

Wat precies gezonde voeding is weten we uiteindelijk nog steeds niet. Een onderzoeker op dat gebied maakte eens de schatting dat we er nog geen vijf promille van weten. Toch is er globaal wel íets over te zeggen. Bijvoorbeeld dat een mens niet zonder plantaardig voedsel kan en nagenoeg wel zonder dierlijk voedsel (maar het hoeft niet), dat het complete onbewerkte product vele malen beter is dan zijn gedestilleerde onderdelen (een appel is beter dan appelsap), dat ons lichaam het meest gebaat is bij de natuurlijke samenstelling van de te nuttigen flora (balans in microspul), en niet te vergeten dat wittebrood als bulkvoer op de lijst met gevaarlijke stoffen moet wegens ernstig gebrek aan nut. Dit is overigens allemaal oud nieuws waar ik veertig jaar geleden al mee opgroeide. De jonge foodies gieten deze kennis nu in een heerlijke zelfgemaakte amandel-dadel-avocadotaart.

Ziekenhuisopname leidt bijna onvermijdelijk tot obstipatie

Nu zou je denken dat zorginstituten (let op: met gezondheidsoogmerk) vooroplopen op dit gebied, maar het tegendeel blijkt het geval. In ieder geval mijn ziekenhuis. Behalve dat de kwaliteit van het eten er nogal pover is en de omvang van de groenteporties piepklein, is het ook nog eens niet mogelijk om meer dan één portie groente te bestellen (wel twee porties vlees). Wittebrood met jam is zelfs het standaard aanbod bij binnenkomst en na een operatie. Dit is natuurlijk ronduit verbijsterend. Helemaal als je bedenkt dat onderzoek laat zien dat de mens niet twee, niet vier, nee minimaal zes porties groente en fruit per dag dient te verorberen!

Het is zorgelijk dat een ziekenhuis niet actief uitdraagt dat groente en vezels de mens op de been houdt (en beweging natuurlijk). Maar nog veel zorgelijker lijkt me dat ‘we’ niet beseffen hoe slecht het is om nutteloze voeding te krijgen, vooral als je ziek bent. Dat je zieker wordt van futloos eten. Het enige effect van wittebrood met jam is dat onze darmen apathisch gaan hangen, en wijzelf ook. Van kwaad tot erger dus. Zo leidt ziekenhuisopname bijna onvermijdelijk tot obstipatie, waar vervolgens massaal laxeermiddelen voor worden uitgedeeld. En wat te denken van de typische voedingsgebreken die gecompenseerd worden met vitaminepillen en supplementen. Een veel gehoord argument is dat mensen geen groente blieven, vooral niet als ze ziek zijn. Ik zou het willen omdraaien: het aanbieden van slechte voeding door een zorginstelling is als het aanbieden van sigaretten. Crimineel dus. Waar blijft de bijsluiter waarin gewezen wordt op deze ernstige bijwerkingen van ziekenhuisopname?

Waar blijft de bijsluiter waarin gewezen wordt op deze ernstige bijwerkingen van ziekenhuisopname?

Omdat zorginstituten deze basis van gezondheid nog steeds geen topprioriteit vinden, moet het blijkbaar vanuit de klandizie komen. En daarvoor is de huidige kentering in het denken over ons dagelijks menu belangrijk, met dank aan de enorme diversiteit van kookblogs. Stel je eens voor dat de ziekenhuisbesturen het aandurven om voor kwaliteit te gaan (vers, smakelijk, flexibel en vol voedingsstoffen) in plaats van de goedkoopste methode. Dan kan niet alleen de hoeveelheid laxeermiddelen drastisch omlaag, maar zullen er ook aanzienlijke besparingen volgen in de hele reeks van opname tot herstel. Ergo, de ziektekostenpremies kunnen naar een historisch laag niveau.

3 Reacties Reageer zelf

  1. Marja Berkhout
    Geplaatst op 18 oktober 2016 om 14:54 | Permalink

    Hoe herkenbaar, Anita. Mijn moeder verbleef na een heupoperatie een aantal weken op een revalidatie-afdeling in een algemeen ziekenhuis. De warme maaltijden werden betrokken van een nabijgelegen verzorgingshuis. Helaas ging de warme maaltijd van deze patiënten meestal onopgegeten retour, zo slecht was de kwaliteit. Revalideren en het dan zonder goede eiwit- en vitaminerijke voeding moeten stellen. Bij het bespreekbaar maken van dit eetprobleem, werd mijn moeder onomwonden verteld dat haar kinderen (2,5 uur reisafstand) dan maar voor haar eten moesten zorgen……..

  2. H. Vink
    Geplaatst op 18 oktober 2016 om 22:22 | Permalink

    Ook wij verbazen ons over de maaltijden in zorginstituten. Mijn moeder is onlangs verhuist naar een woonzorgcentrum voor ouderen. Voorheen woonde ze zelfstandig. Bij de groente-specialist haalden we altijd voor de hele week fruit voor haar. Na de verhuizing nog steeds. De winkelier (klein dorp, ons-kent-ons) vroeg, of het eten er niet bij hoorde? Jawel; er wordt echter slechts 2x per week (!) een stuk fruit aangeboden. En dat vindt zelfs mijn moeder van 90 veel te weinig. “En voor de warme maaltijd doen ze ook al zo weinig moeite”.
    Een tweede geval: tegen een bekende van mij met kanker werd gezegd, dat op gewicht blijven belangrijk is. Toen hij na een reeks behandelingen -van telkens 3 dagen in het ziekenhuis, 7 dagen thuis- deze volledig thuis mocht voortzetten, vroegen ze hoe het toch kwam dat hij nu niet meer afviel. “Het smakeloze eten in het ziekenhuis”, had hij geantwoord. Tegen mij zei hij het zo: “Dan krijg je zo’n groen kwakkie op je bord. Je moet de menukaart erbij halen om te weten wat het eigenlijk is. Gemalen broccoli? Spruitjes? Spinazie? Boontjes? Door de aardappelpuree gemengd. En dan een stukje onbestemd vleeskleurig iets erbij. Zo vergaat je wel de trek.”
    Inderdaad, een gemiste kans voor het herstel van de zieke. Zo werkt het zelfs averechts.

  3. A. Boender
    Geplaatst op 21 oktober 2016 om 09:26 | Permalink

    Helaas komen bovenstaande situaties nog veel voor. Maar er zijn ook instellingen, die wel aandacht besteden aan gezonde voeding en rekening houden met de wensen van de patienten/ bewoners.
    In ziekenhuis Gelderse Vallei in Ede kunnen patienten eten en drinken wanneer ze willen. Ze werken er volgens een in Amerika ontwikkeld concept : ” At Your Request” of tewel ” op Uw verzoek”. Op de menukaart, die op de nachtkastjes te vinden is, staan naast een gevarieerd aanbod aan eten, drinken en tussendoortjes, ook tips voor gezonde voeding bij ziekte. Met allergieën, diëten en eetgewoontes wordt rekening gehouden. U kunt op alle tijden overdag telefonisch bestellen en binnen 45 minuten wordt het aan Uw bed bezorgd. Ook bezoek kan mee-eten bij inlevering van een maaltijdbon, die bij de centrale receptie te koop is. Zeer positieve ervaring mee.