Buitenlandselectie

Flip Vuijsje
Flip Vuijsje studeerde politieke wetenschap en sociologie; was hoofdredacteur van onder meer Intermediair en Arts en Auto, en heeft zijn eigen bureau voor redactionele hulp bij zorgpublicaties (www.bureauflipvuijsje.nl). Lees alle artikelen van Flip Vuijsje

Eens per maand plaats ik hier een selectie van links naar opmerkelijke nieuwe artikelen, afkomstig uit Engelstalige kwaliteitsmedia, over onderwerpen die te maken hebben met ziekte, gezondheid en gezondheidszorg. Dit zijn vooral ‘verhalende’ teksten, meestal van wat langere adem, en meer geschikt voor in de lees- of leunstoel dan voor achter het bureau.

The Shrink as Secret Agent
Carl Gustav Jung (1875-1961) was niet alleen een bekende naam uit de geschiedenis van de psychiatrie. Deze Zwitser had ook scherp oog voor wat er verder in de wereld om hem heen gebeurde. Al in 1938 gaf hij in een interview met een Amerikaanse journalist een scherpe analyse van de psychologische machtsbasis van Adolf Hitler. Een paar jaar later, midden in de Tweede Wereldoorlog, toen het neutrale Zwitserland een broeinest was van spionage, en van duistere contacten over en weer, werd Jung van verschillende kanten benaderd met het verzoek om een diagnose te stellen van Hitlers geestelijke (on)gezondheid. Door Duitse officieren die een complot tegen Hitler voorbereidden. Maar ook door Allen Dulles, de latere directeur van Amerika’s CIA. Jungs precieze rol in deze periode is verder nooit gedocumenteerd, maar dit artikel bij The Daily Beast geeft wel een beschrijving van de context.

Roald Dahl was fascinated by medicine
Roald Dahl (1916-1990) was niet alleen maar fameus schrijver van – onder meer – kinderboeken. Verschillende medische tragedies in zijn directe (gezins)omgeving stimuleerden een persoonlijke betrokkenheid bij geneeskunde die veel verder ging dan zo maar een neveninteresse. Dit is het onderwerp van Roald Dahl’s Marvellous Medicine, een boek van de Britse neuroloog Tom Solomon dat maart volgend jaar verschijnt. Met nu al in The Washington Post een vooruitblik, waarin dokter Solomon onder meer uitlegt dat Dahl, nadat diens eerste vrouw Patricia Neal in 1965 werd getroffen door een aneurysma, ‘almost single-handedly revolutionized our approach to stroke rehabilitation’. En speciaal voor het geval ook Jeroen Pauw dit leest: nadat Dahls oudste dochter Olivia in 1962 overleed als gevolg van complicaties veroorzaakt door mazelen, nam hij de leiding op zich van een nationale campagne om te stimuleren dat alle Britse kinderen werden gevaccineerd.

How One Man Was Wrongly Blamed for Bringing AIDS to America
Begin jaren tachtig van de vorige eeuw werden in Californië veertig Hiv-geïnfecteerde mannen geïdentificeerd, door de Centers for Disease Control, als behorend tot een netwerk van onderlinge seksuele relaties. Een van hen was niet afkomstig uit Californië zelf, de Canadees Gaëtan Dugas, en werd daarom geregistreerd als ‘Patient O’. Waarbij die O stond voor de O in ‘Out-of-California patient’. Maar door een typografisch misverstand, waarbij die O door anderen later werd gelezen als een nul, is Dugas verder bekend geworden als ‘Patient zero’. Ofwel ‘Amerika’s allereerste AIDS-patient’, ofwel ‘de man die AIDS naar Amerika bracht’. (Dugas’ beroep was flight attendant.) Dit artikel in The Atlantic vertelt niet alleen het verhaal van hoe dit misverstand de wereld in heeft kunnen komen. Maar citeert ook bevindingen van nieuw onderzoek, van de University of Arizona, dat laat zien dat het Hiv-virus al veel éérder dan rond 1980 in de Verenigde Staten zijn entree maakte, waarmee Dugas ‘voor eens en altijd is vrijgesproken’. Dit dankzij nieuwe wetenschappelijke technieken, schrijft The Atlantic hoopvol, die ‘ons niet alleen helpen diep in het verleden te kijken, maar die ook onze toekomst kunnen helpen beschermen’.

Why Banning Surrogacy In India Will Hurt Women
In India is een wet aangenomen die alle vormen van commercieel en internationaal draagmoederschap verder verbiedt. Hiermee – schrijft de Indiase journaliste Nilanjana Bhowmick voor The Establishment (een Amerikaanse ‘multimedia website run & funded by women) – verdwijnt ‘a legitimate livelihood option for thousands of poor women’. Dat draagmoederschap, zeker in een land als India, een slechte reputatie heeft, met altijd een geur van uitbuiting en ‘onnatuurlijkheid’ eromheen, valt goed te verklaren. Maar tegelijk is het ook zo, dat de 4000 à 5000 dollar die een draagmoederschap oplevert, voor veel arme Indiase vrouwen een levensveranderende kans op lotsverbetering biedt. Draagmoederschap verbieden is daarom een verkeerde keuze; wat nodig is, en uitkomst kan brengen, is betere regulering.

Decapitate and Freeze Now. Figure Out Immortality Later
Iets waar vanzelfsprekend óók een geur omheen hangt van bedenkelijkheid of bedrog, is cryonics. Ofwel het invriezen van mensen met het oog op weer ontdooien ‘later’, als de medische wetenschap eenmaal zo ver is dat ‘eeuwig leven’ geregeld is. Tot nu toe is cryonics vooral bekend van een paar bedrijfjes in de Verenigde Staten. Maar in dit BloombergBusinessweek-artikel wordt duidelijk dat de écht grote sprong voorwaarts in deze tak van activiteit, wordt voorbereid in Rusland. Dit portret van het jonge bedrijf KrioRus, waar invriestarieven variëren van 36.000 dollar tot 12.000 dollar (‘voor alleen het hoofd’), geeft een goed beeld van zowel commerciële als wetenschappelijke mores in een post-communistische roofstaat. Waarbij de auteur zich overigens consequent beperkt tot waarnemen en registreren, en oordelen aan de lezer zelf overlaat.

Russia’s Bad Health Care System Is Getting Worse
Nuttige context bij het vorige artikel geeft deze analyse uit Newsweek, waarvan alleen al de titel eigenlijk voldoende zegt. Afgezien van misschien een enkel ziekenhuis in Moskou en Sint Petersburg, is de gezondheidszorg in Rusland een beerput van corruptie, incompetentie, onhygiëne en professioneel wangedrag (dronken artsen in de operatiekamer, mishandeling van patiënten met soms de dood tot gevolg). En trouwens ook van: fondsengebrek en ontbreken van deugdelijke regelgeving en -handhaving. En ook dit laatste is voor de auteur reden om af te rekenen met de in het Westen aan populariteit winnende idee, niet alleen bij mensen zoals Donald Trump en Marine Le Pen, dat Vladimir Poetin een ‘sterke leider is die het beste met zijn volk voor heeft’. Terwijl in werkelijkheid diezelfde bevolking de slechtste gezondheidszorg krijgt van alle 55 ‘developed nations’ in de wereld. En de kleptokraten die het land regeren meteen naar het zo veel bekritiseerde Westen uitwijken als ze zelf serieuze medische zorg nodig hebben.

The Iconoclast
Dit is Amerikaanse (wetenschaps)journalistiek op zijn allerbest. Bij Texas Monthly schrikken ze niet terug voor een artikel van flink meér dan conventionele tijdschriftlengte, in dit geval ruim 10.000 woorden lang, als een onderwerp er ook echt om vraagt. Léés daarom dit profiel van arts en onderzoeker Jim Allison. Als eigenzinnige en nooit-opgevende pionier van immuuntherapie ­– waarbij tussen dit persoonlijke verhaal door, ook deze tak van geneeskunde zelf voor leken helder en genuanceerd wordt uitgelegd. Maar tegelijk ook een profiel als mens – én als trotse zoon van Texas, ’s werelds hoofdkwartier van onderzoek naar kanker. In een verhaal, want Texas heeft nog veel méér te bieden, waarin trouwens ook Willie Nelson nog even serieus om de hoek komt kijken