De hoofdprijs

Frank van Wijck
Frank van Wijck is medisch journalist en houdt als freelancer op maandag, woensdag en vrijdag een weblog bij op de website van Arts en Auto. Lees alle artikelen van Frank van Wijck

Mooi is die oproep aan de ziekenhuizen van minister Edith Schippers “om de prijzen meer in lijn te brengen met de kostprijzen”. Ik snap dat een minister zich een beetje netjes hoort uit te drukken, maar in dit zinnetje valt natuurlijk heel eenvoudig tussen de regels door te lezen wat ze écht bedoelt: ‘Hou eens op de patiënten een rad voor ogen te draaien, ziekenhuizen’.

Transparantie over ziekenhuisprijzen leidt er volgens haar toe dat patiënten een betere afweging gaan maken bij de keus tussen verschillende zorgaanbieders. Critici zijn snel geneigd om te zeggen dat dit onzin is omdat je al lang je eigen risico het op gesoupeerd voordat je aan ziekenhuisbehandeling toekomt, maar dat is te kort door de bocht. We betalen ook nog allemaal een zorgpremie tenslotte. En als meer mensen bij de keus van hun behandeling rekening gaan houden met de prijs daarvan, hoeven we met zijn allen voor die zorgpremie ook niet de hoofdprijs te betalen.

Het is dan ook goed nieuws dat na CZ ook Zilveren Kruis en VGZ de tarieven van ziekenhuisbehandelingen openbaar willen gaan maken. De waarschuwing van NVZ vereniging van ziekenhuizen dat dit een prijsopdrijvend effect zal hebben, is tamelijk doorzichtig. De ziekenhuizen beseffen gewoon dat ze wat uit te leggen hebben aan hun klanten als een behandeling bij de een € 3.194,92 kost en bij de ander € 4.348,29. En het ziekenhuis dat de hoofdprijs vraagt, beseft ook dat het niet zomaar recht heeft om te zeggen ‘Bij ons is de kwaliteit hoger’. Want staaf dat maar eens met feiten en cijfers als de patiënt daarop doorvraagt. Ik daag de ziekenhuizen van harte uit om dat te doen.

14 Reacties Reageer zelf

  1. HvB
    Geplaatst op 5 september 2016 om 12:25 | Permalink

    Frank, helaas is het zo dat, hoe wenselijk het ook is, inzicht te geven aan patienten in de kosten, dat nu niet gaat lukken.
    De gemiddelde (daar start de ellende al) prijs van een DBC, die bovendien dient ter vulling van een plafondafspraak in een P(prijs) * Q(volume) systematiek leent zich daar gewoon niet voor.
    Technisch en historisch is de financiele drager DBC door wijlen mevr. Borst vorm gegeven, om het verkeer tussen verzekeraar en zorgverlener te faciliteren. Het financiele verkeer tussen verzekeraar en patient loopt immers via de premie.
    De DBC als instrument moet je dus ook in dat kader plaatsen. Dit middel nu geforceerd voor andere (doch zeer wenselijke) doelen inzetten, in een veranderde tijdsgeest, is technisch gedoemd te mislukken. Daar moet namelijk ander instrumentarium voor ingezet of gecreerd worden.
    Ik gun het absoluut dat patienten ook inzicht en gevoel bij de kosten krijgen. Maar nu worden we met zijn allen op een verkeerd been gezet, doordat je niet je individuele en dus gerealiseerde kost kan aflezen uit de beschikbare prijsinformatie.
    Waarom trouwens zoveel schotten (1e lijn/2e lijn/fysio/ggz) en geen holistisch totaalbeeld op een patient met 1 of meerdere aandoeningen?

  2. anh jansen
    Geplaatst op 5 september 2016 om 13:18 | Permalink

    In ons voorland, de USA, gebruiken ziekenhuizen dit model:

    http://costandprofitability.com/TDABC_Kaplan.pdf

    En neem dan ook even de ZBC’s mee! Het budget ziekenhuiszorg/Medisch specialistische zorg is samengesteld uit de omzet Ziekenhuizen en de omzet ZBC’s. De declaratie prijzen van de ZBC’s liggen een 25 tot 30% lager dan die van de ziekenhuizen. Historische omzetten worden gebruikt. Wat verzekeraars kunnen, kunnen ziekenhuizen ook.

    Die korting roept al jaren vragen op. Geen enkele consultant brand er zijn vingers aan. Ook de Minister zwijgt al jaren hierover.

    Wie zijn aandeelhouder van die ZBC’s? De ziekenhuizen en medisch specialisten. Ook de UMC’s zitten daarin. Academische specialisten klussen bij in hun private ZBC. Waarom niet?

    25% van de prijs van het ziekenhuis is meer dan redelijk. Korting van 75% dus. Waar blijft die 50%?

    Gaan Mercedes Benz, BMW, e.a. nu ook hun kostprijzen vrijgeven? En waarom niet?

    En nu we toch bezig zijn; begin eens met die Pinautomaten van de ziekenhuizen; de Dialyse gebouwen. Wat is de kostprijs van die intramurale dialyse en zet dat eens af tegen de kostprijs van thuisdialyse. De Zweden hebben prima modellen daarvoor. Scheelt 6 miljard euro per jaar. Is ook al jaren bekend bij Minister en politici.

    Dus ja, waarom nu dit aan de kaak stellen? 2017? Dappere Minister met ambitie uithangen?

    Zomaar een gedachtenexperiment.

  3. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 5 september 2016 om 13:19 | Permalink

    Sorry HvB, maar dat klinkt een beetje als: we hebben nu eenmaal een systeem gecreëerd waarin de gewenste transparantie niet haalbaar is dus doe verder maar geen moeite. Dat mag natuurlijk niet de uitkomst zijn. Maar zorgverzekeraars die ziekenhuisprijzen gaan publiceren hebben daarmee natuurlijk echt wel een concreet doel: de patiënt/verzekerde meer betrekken bij de zakelihke kant van de zorg. Een goed uitgangspunt voor wie verbetering wil bewerkstelligen toch?

  4. anh jansen
    Geplaatst op 5 september 2016 om 15:54 | Permalink

    Gaan de verzekeraars en de Minister het plafond weghalen zodra zij de kostprijs plus van een behandeling weten? Van sommige behandelingen zullen de prijzen zakken, van anderen stijgen. De lumpsum zal echter blijven bestaan gezien het gedachtenexperiment Zorgstelsel 2006. Dus waarom dit rumoer?

    En een behandeling is altijd een open einde; de mens is een constant muterend organisme. Het is geen band die je plakt of een motor waarvan je de olie ververst.

    Maar dat de prijzen van de ZBC’s worden aangepakt is hard nodig en ook een verbod op intramurale dialyse op de schaal zoals die nu plaatsvindt in Nederland. Mobiele thuisdialyse wordt nu onderzocht. Onzin en zuiver bedoeld als tijdwinning. Thuisdialyse is al jaren mogelijk, alleen niet in Nederland. Waarom niet?

    Verzekeraars zijn toch ingevoerd om doelmatig zorg in te kopen? Met geld van verplicht verzekerden? Ze kopen sinds 2006 al voor 60 miljard euro te dure zorg in. Alleen al voor de dialyse. Waarom is dat? Waarom betalen zij nog immer voor nieuwbouw inclusief Dialysegebouw?

    We zien het blog dienaangaand in vertrouwen tegemoet.

    Overigens zien FvW en zijn club van Thomas More “Utopia”liefhebbers over het hoofd dat eerst een diagnose moet worden gesteld en dat dan pas een behandeling kan worden ingezet. Waar wordt de diagnose gesteld en waar de behandeling?

    Wat zijn de kosten van de diagnose onderzoekingen, wat zijn de uitkomsten daarvan en waar vindt dan de behandeling plaats?

    Dus ja, wat schiet de verzekerde ermee op?

  5. Geert de Kousemaeker
    Geplaatst op 5 september 2016 om 18:19 | Permalink

    Beste Frank,

    Zegt dit geheel niet iets meer over het onvermogen van de verzekeraar (of in dezen van CZ) om de zorg eenduidig in te kopen (volgens mij is dat waar ik mijn verzekeraar voor inhuur als verzekerde). Voor mij als consument die iets mankeert, weet ik niet of ik dan op dat moment kies voor de goedkoopste behandeling. Waar behalve in de zorg gaat het credo dat de goedkoopste behandeling ook de beste behandeling is op?
    Kortom op het moment dat ik zorg nodig heb en toch al mijn premie betaald heb, dan kies ik toch voor de beste zorg en niet de goedkoopste zorg?

  6. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 5 september 2016 om 18:57 | Permalink

    Natuurlijk kies je dan de beste zorg en niet de goedkoopste Geert, dat zou ik ook doen. Daarom pleit ik er op deze plaats ook al zo lang voor dat wij als patiënten/verzekerden inzicht krijgen in die kwaliteit zodat het stelsel kan werken zoals het bedoeld is. Een stelsel dus waarbij de zorgverzekeraars zorg inkopen voor ons op basis van een mix van prijs én kwaliteit. Aan die kwaliteitstransparantie werken inmiddels diverse gremia (met DICA als sterk voorbeeld) en de zorgverzekeraars beginnen nu dus ook prijzen bekend te maken. Koppeling van beide is de volgende stap.

  7. anh jansen
    Geplaatst op 5 september 2016 om 23:36 | Permalink

    https://www.zorgvisie.nl/Financien/Nieuws/2016/9/Transparantie-over-prijzen-ziekenhuizen-is-zinloos/

    Erik Schut legt het FvW nog eens uit. Wellicht dat de boodschap nu wel over komt? Andere boodschapper? Zelfde boodschap.

    Ook Erik Schut verzwijgt de ware reden waarom prijs en kwaliteit nooit zullen worden prijs gegeven in het huidige gedachtenexperiment Zorgstelsel 2006.

    Laat een Triple AAA econoom daar maar eens een blog over schrijven.

    De ziektekostenpolis is een private polis. Een contract tussen verzekeraar en een verzekerde. Ook nog eens een verplicht opgelegd contract. Bindend voor beide partijen en extra bindend en verplichtend voor de verzekeraar; de Overheid verplicht de verzekerde immers tot het afsluiten van een polis bij een beperkt aantal, door de Overheid, toegelaten verzekeraars.

    Wat zeggen die ziektekostenpolissen? Waar heeft de verzekerde recht op? Waarom is de grensoverschrijdende zorg de laatste jaren zo dramatisch gestegen? Waarom wil de Minister daar paal en perk aan stellen? Wat gaat voor; contract recht of handhaven Regeerakkoord?

    Daarom wordt aan kwaliteit in de zorg door Minister, toezichthouders en verzekeraars lippendienst bewezen.

    Lees KP Companje.

    Zoals A Klink het in een verdwaald moment van onachtzaamheid zei in de Eerste Kamer: bij de afweging van belangen gaat het belang van de Lidstaat boven het belang van de burger.

    Denk over de implicaties van deze uitspraak maar eens na.

  8. Jurriën Wind
    Geplaatst op 6 september 2016 om 13:12 | Permalink

    Frank, de keuze van patiënten, naar welke zorgaanbieder ze gaan, wordt door meerdere factoren bepaald en de factor ‘kostenaspect’ is daar slechts 1 van en zeker niet de belangrijkste of doorslaggevende. Vertrouwen in zorginstelling, ziekenhuis, arts en/of verpleging bepalen naar mijn mening veel meer de uiteindelijke keuze van patiënten.
    Het is mooi om kosten inzichtelijk te maken maar voordat ziekenhuizen daarin geslaagd zijn, zal er hier nog wel wat water door de rivier gestroomd zijn….

  9. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 6 september 2016 om 13:19 | Permalink

    Het kostenaspect is inderdaad maar één van de bepalende factoren Jurriën, dat ben ik helemaal met je eens, Maar het is wel – samen met in veel gevallen inzicht in de kwaliteit van de geleverde zorg – het aspect dat voor de patiënt ontbreekt. En dat mag niet.

  10. Alberts
    Geplaatst op 6 september 2016 om 13:23 | Permalink

    Dan zijn er ook nog de verschillende tarieven die verschillende zorgverzekeraars betalen voor dezelfde behandeling bij dezelfde aanbieder, bijvoorbeeld in de GGZ. Is 93% NZA tarief voor depressie 800 – 1800 minuten door CZ betaald een hogere kwaliteit dan 90% NZA tarief voor dezelfde DBC betaald door VGZ?

  11. Alberts
    Geplaatst op 6 september 2016 om 13:25 | Permalink

    Overigens is het zo dat in de GGZ je als aanbieder verplicht bent de tarieven te publiceren. Dat zijn dan de NZA tarieven, waarbij je niet verplicht bent aan te geven welk percentage welke ZV je daarvan betaald. Wat schieten we daar nu weer mee op, http://www.nza.nl noemt die tarieven ook gewoon.

  12. Alberts
    Geplaatst op 6 september 2016 om 13:31 | Permalink

    “dag mijnheer Alberts, ik ben door mijn huisarts verwezen voor ernstige depressieve klachten met suicidale wensen. Hoeveel % van het NZA tarief betaalt Menzis u?”

  13. Jurriën Wind
    Geplaatst op 6 september 2016 om 13:40 | Permalink

    ‘En dat mag niet’, schrijf je. Hoe bedoel je dat precies?

  14. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 6 september 2016 om 14:14 | Permalink

    Het mag niet zo zijn dat we als patiënten geen inzicht hebben in de prijs en kwaliteit van de zorg, bedoel ik daarmee.