Frank van Wijck
freelance medisch journalist
Gaat de wal het schip keren?

Wat speelt in de zorg? Frank van Wijck schrijft op vrijdag over actuele uitspraken en ontwikkelingen. Deze keer: hulp van de patiënt.
Wat heeft de verzekerde eraan dat zorgverzekeraar DSW voor 2026 de zorgpremie niet verhoogt? Op het oog goed nieuws natuurlijk. Niet alleen voor de verzekerden bij DSW, maar waarschijnlijk ook voor de mensen die elders verzekerd zijn. Andere zorgverzekeraars kunnen zich immers geen grote premie-uitschieters veroorloven als een van hen dit niet doet.
Toch is het goed nieuws met een beperkte houdbaarheid. DSW-bestuurder Aad de Groot waarschuwt bij de bekendmaking van het nieuws dat het gelijk blijven van de premie een eenmalige meevaller is. “Bij de volgende verkiezingen zal de situatie zo urgent zijn dat de zorg niet meer gepasseerd kan worden”, stelt hij.
Maar met die ‘volgende’ verkiezingen bedoelt De Groot niet de verkiezingen van 29 oktober, want in de aanloop daarnaartoe is zorg nog juist helemaal geen thema. Tenminste, het enige zorgonderwerp dat de politieke partijen lijkt te interesseren is het eigen risico.
Veel woorden over zorg in verkiezingsprogramma’s; niet over het fundament van het stelsel
Hoogleraar Tijn Kool heeft gelijk als hij stelt dat sommige partijen in hun verkiezingsprogramma’s weliswaar veel woorden aan de zorg besteden, maar dat die niet gaan over het fundament van het stelsel. Ze kijken kortom niet verder dan hun neus lang is. Kool zegt dat onbegrijpelijk te vinden, en als we ervan uit mochten gaan dat de politiek doet wat ze behoort te doen is het dat ook. Maar onder de streep is het antwoord op de vraag waarom de politieke partijen geen structurele veranderingen durven voor te stellen natuurlijk simpel: ze zijn bang kiezers te verliezen.
Terechte angst? Volgens Patiëntenfederatie Nederland niet. Het stereotype beeld van de patiënt als Rupsje Nooitgenoeg die alleen maar meer zorg wil, klopt niet, concludeert ze op basis van onderzoek onder 9.552 deelnemers. Het tegendeel is waar. Patiënten doen er alles aan om de zorg te ontlasten. En daarbij staat niet dat ze dit doen als zorgmijders die bang zijn dat ze de zorg die ze nodig hebben niet kunnen betalen. Nee, ze zijn zich bewust van de grenzen van de zorg en maken zich daarover ook zorgen.
Ze proberen gezond te leven, ze gebruiken thuisarts.nl, ze leveren mantelzorg, ze gebruiken digitale zorg. Het punt is alleen dat ze een beetje meer hulp zouden willen hebben om deze mogelijkheden voor het ontlasten van de zorg beter te kunnen benutten. Ze willen begeleiding op het gebied van zelfzorg, leefstijl en digitale zorg. De roep om dat laatste is trouwens bepaald niet nieuw, lees dit interview maar eens even terug. Uit 2019 nota bene.
De patiënt, de verzekerde, geeft de politiek de sleutel in handen die zij nodig heeft
Kortom: de patiënt, de verzekerde, geeft de politiek de sleutel in handen die zij nodig heeft om de structurele verandering tot stand te brengen waarover iedereen het heeft, maar waar de politiek tot nu toe nog met een grote boog omheen loopt. Maar doen wat mensen nodig hebben, dat zou de politiek moeten willen. Toch?
3 reacties
Beste Frank van Wijck, Dank voor uw betrokken commentaren op de ontwikkelingen in de zorg. Als werkgroep Gezondheidszorg van De Nieuwe Danktank, hebben we een rapport geschreven: ‘Van Cijfers naar Mensen, de vastgelopen Nederlandse gezondheidszorg en een voorzet voor verbetering’. Op 8 oktober 2025 presenteren wij ons nieuwe zorgrapport in perscentrum Nieuwspoort, Den Haag. Tijdens de bijeenkomst spreken onder anderen Quinten Pluymaekers (directeur DND), co-auteur Fred Broersen, professor Armand Girbes (AUMC) en staatssecretaris Nicki Pouw-Verwij. De avond start om 19.00 uur (inloop vanaf 18.45 uur) en eindigt om 20.45 uur. Deelname is gratis, aanmelden kan via info@denieuwedenktank.nl. Vergeet niet uw legitimatiebewijs mee te nemen.
Graag nodig ik u uit voor deze bijeenkomst.
Met vriendelijke groet,
Fred Broersen
Namens de werkgroep Gezondheidszorg van
De Nieuwe Denktank
W.J.C.A. (Fred) Broersen
26 september 2025 / 14:28Dank u voor de uitnodiging. Privéomstandigheden verhinderen mij om er die avond bij te zijn, maar het rapport lees ik natuurlijk graag.
Frank van Wijck
26 september 2025 / 14:31“de patiënt als professioneel partner” of “de partner als professioneel patiënt”, ik zou het wel weten!
Er blijkt nog enige weerstand bij verschillende professionals te bestaan om hun patiënten in wederkerigheid te bejegenen en begeleiden. Hoe zij menen hun patiënten desondanks als gelijkwaardig te beschouwen om sámen het behandelplan als uitgangspunt te nemen zal mij wel nooit duidelijk worden?
Met “professionele empathie” zal professionele autonomie of -distantie een anachronisme zijn.
Pieter Wijnheijmer
27 september 2025 / 21:28