Geen 1-0 voor het veld

Frank van Wijck
Frank van Wijck is medisch journalist en houdt als freelancer op maandag, woensdag en vrijdag een weblog bij op de website van Arts en Auto. Lees alle artikelen van Frank van Wijck

De Tweet die Jaap de Bruijn, woordvoerder van zorgverzekeraar VGZ, afgelopen vrijdag naar PvdA-Tweede Kamerlid Lea Bouwmeester stuurde is veelzeggend: “Betaalbare zorg van goede kwaliteit is ons doel. Dat kunnen we alleen sámen bereiken.” Hij verwees hierbij naar het persbericht waarin VGZ het startsein geeft voor de zorginkoop 2016. Ook een zin hieruit is veelzeggend, namelijk de zin waarin VGZ stelt dat goede samenwerking met zorgaanbieders onontkoombaar is. Niet ‘wenselijk’ dus, maar ‘onontkoombaar’.

Bestuursvoorzitter Tom Kliphuis van VGZ gaf hier ook blijk van in zijn interview met Het Financieele Dagblad, waarin hij zegt dat hoge kwaliteitseisen stellen in de zorg alleen maar leidt tot gekrakeel en ruzie. VGZ stopt daarom met het opleggen van extra hoge kwaliteitseisen aan zorgaanbieders. In de contractonderhandelingen die nu van start gegaan zijn, conformeert het zich aan de eisen die de medische beroepsverenigingen zelf opstellen.

Is dit 1-0 voor de zorgaanbieders? Wie het nieuwsbericht op Skipr leest, zou vermoeden van wel. “VGZ geeft hiermee de door de politiek opgelegde rol van regisseur van de zorg terug”, stelt het. Maar dit verengt die regisseursrol tot het opleggen van hogere kwaliteitsnormen dan de normen die het veld zelf opstelt en zo is die rol toch niet bedoeld. De beslissing van VGZ moet tot een andere conclusie leiden, namelijk dat in het samen met het veld bepalen van streefnormen voor kwaliteit ook patiëntenverenigingen en Zorginstituut Nederland een rol kunnen spelen. En dat de beoogde samenwerking ertoe moet leiden dat normen niet meer vrijblijvend mogen zijn. Je voldoet er als zorgaanbieder aan, óf je levert de betreffende zorg niet meer.

9 Reacties Reageer zelf

  1. Alberts
    Geplaatst op 7 april 2015 om 08:39 | Permalink

    Allereerst is de vraag of de normen van de beroepsverenigingen verhogen leidt tot méér kwaliteit. Het antwoord zal vaak ontkennend zijn. Neem de vrijgevestigde GGZ. VGZ koopt daar enkel eetstoornissen in als je er als professional zo’n 40-50 per jaar behandelt. Waar die norm vandaan komt wordt niet onderbouwd. Gevolg is dat veel VGZ verzekerden met een eetstoornis op een wachtlijst komen bij een instelling, naar een hulpverlener gaan zonder BIG registratie want daarvoor gelden die normen niet. Leidt dat tot gemiddeld hogere kwaliteit van de zorg? Nee natuurlijk niet. Het leidt wel tot minder declaraties voor eetstoornissen, een bezuiniging dus. En nu blijkt dit blijkbaar penny wise pound foolish uit te pakken voor VGZ, ‘imagoschade’. Daar gaat het om FvW, niet om kwaliteit.

  2. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 7 april 2015 om 09:04 | Permalink

    Dat ben ik niet met je eens. Het gaat wel om kwaliteit, in de zin van pogingen doen om die kwaliteit inzichtelijk te maken. Toen de zorgverzekeraars bij de komst van de Zorgverzekeringswet hun regisseursrol kregen, was over de kwaliteit van veruit de meeste medische verrichtingen nog erg weinig bekend. De zorgverzekeraars probeerden daarin verandering te brengen door het gesprek aan te gaan over kwaliteitsnormen. We weten dat dit op deelgebieden goed lukte (oncologische zorg wordt vaak als voorbeeld aangehaald), maar we weten ook dat het tot veel weerstand vanuit het veld leidde. Het is niet voor niets dat KPMG recent stelde (http://medischcontact.artsennet.nl/Actueel/Nieuws/Nieuwsbericht/148699/KPMG-Plexus-vindt-macht-zorgaanbieder-te-groot.htm) dat de zorgaanbieders veel macht hebben.

  3. G K Mitrasing
    Geplaatst op 7 april 2015 om 10:14 | Permalink

    “normen niet meer vrijblijvend mogen zijn”… alsof normen, net als God, het eeuwige leven hebben.. Hr van Wijck gaat volledig voorbij aan de terreur agv die tijdelijke waarheidsclaims in de geneeskunde…

  4. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 7 april 2015 om 10:21 | Permalink

    Nee normen hebben niet het eeuwige leven Glenn. Ze horen voortdurend in ontwikkeling te zijn: een continue opwaartse spiraal. Aan het werk dus.

  5. G K Mitrasing
    Geplaatst op 7 april 2015 om 10:57 | Permalink

    Hr van Wijck gaat in zijn reactie nog steeds voorbij aan de terreur… van waarheidsclaims van die normen…
    De uitspraak “Je gaat het pas zien als je het doorhebt’ zal voorlopig niet van toepassing zijn op de heer van Wijck.

  6. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 7 april 2015 om 11:11 | Permalink

    De waarheid is nooit voor honderd procent in normen te vangen. Als je dat bedoelt, heb je natuurlijk gelijk Glenn. Maar normen kunnen wel een kader stellen op basis waarvan betrokken partijen kwaliteitsafspraken met elkaar kunnen maken. Jij kunt dat terreur noemen, ik noem het structuur. En structuur is wat mij betreft verkieslijk boven chaos.

  7. Ivo Knotnerus
    Geplaatst op 7 april 2015 om 11:23 | Permalink

    Patrick en Frank, ik denk dat jullie allebei gelijk hebben.

    Patrick, dat de normen die de verzekeraars hanteren wel aantoonbaar ergens goed voor moeten zijn. En wat dat betreft is het voorbeeld van VGZ’s norm rond de eetstoornissen een correcte: De door VGZ gepubliceerde onderbouwing van die norm stelt niets voor. En dan heeft ze inderdaad het effect dat Patrick beschrijft.

    Maar Frank, dat àls een norm goed onderbouwd is de verzekeraars wel gek zouden zijn om ‘m niet te omarmen. In dat geval zèlfs als ze het wegloop-effect tot gevolg heeft dat Patrick beschrijft. Want dan is het terecht om de verantwoordelijkheid voor het weglopen naar wat dan min of meer terecht “minder goede zorg” mag heten, aan de patiënt te laten.

    Ik denk: Terecht 1-0 voor de zorgaanbieders. In de zin dat kwaliteitsnormen beter onderbouwd behoren te zijn dan “vaker doen zal wel betere zorg zijn”. En in de zin dat je in samenwerking met de artsen inderdaad tot meer zinvolle normen komt.

  8. Jaap Uithof
    Geplaatst op 7 april 2015 om 12:06 | Permalink

    Ik denk dat VGZ heeft ingezien wat velen al lang wisten: normen hanteren heeft alleen zin als die ook worden erkend en gedragen door diegenen die er aan moeten voldoen. Vergelijk het met de vijfbaans snelweg waar de norm 100 km/h is; niemand houdt zich er aan omdat er geen (h)erkenning is. Het dragen is noodzakelijk om een intrinsieke motivatie te bewerkstelligen.
    Om goed te functioneren moeten de opgelegde normen dus onderbouwd en acceptabel zijn. Vaststellen in een breder perspectief dan alleen een zorgverzekeraar is dus nodig. Betrekken van behandelaar en patiënt is dan essentieel. Verder is van belang in te zien dat een norm een richtsnoer is: als 100% van de patiënten volgens een norm wordt behandeld is er zeker iets mis.

    Hopelijk kunnen we op die manier de gekte van nu een beetje indammen. Dat ik van VGZ voor mijn maagkankeroperatie niet naar de Isala in Zwolle mag en van Menzis juist naar Zwolle moet geeft geen vertrouwen dat de opgelegde normen gebaseerd zijn op valide argumenten.

  9. ANH Jansen
    Geplaatst op 7 april 2015 om 14:08 | Permalink

    Het is 4 – 0 voor de Minister en wel hierom;

    Vergeet niet het voor VGZ nadelige effect van het op kwaliteit inkopen van zorg: 70.000 verzekerden zijn gaan wandelen gegaan. Gestemd met de voeten als dank voor alle moeite die die VGZ ‘zorg’ inkopers voor hen hebben gedaan; realiseren van betere kwaliteit tegen lagere kosten.

    En vergeet ook de rol van de Minister niet; het werkt niet erg motiverend als de Minister besluit om een vergunning voor 4, zegge vier, Protonen Particle Centra te verstrekken tegen een eenmalige bouwkosten van 1 miljard en jaarlijkse meerkosten van 1 miljard tov bestaande therapieën. En naar nu blijkt is de kwaliteit van die PPC ook niet beter dan de bestaande therapieën.

    De ‘zorg’ inkopers voelen zich voor Hinderpaal gezet.

    De Minister gedraagt zich als de eigenaar van een Honkbal club, bijvoorbeeld de New York Yankees. Prima coaches, wereldspelers en dan zelf beslissen over de opstelling van een linksachter.

    Het is niet 1 – 0 voor de het veld, maar 4 – 0 voor de Minister.