Geen failliet, wel verandering

Frank van Wijck
Frank van Wijck is medisch journalist en houdt als freelancer op maandag, woensdag en vrijdag een weblog bij op de website van Arts en Auto. Lees alle artikelen van Frank van Wijck

We hoeven voorlopig geen ziekenhuisfaillissementen meer te verwachten. Tot die geruststellende conclusie komt de Nederlandse Zorgautoriteit op basis van beoordeling van de financiële situatie van de veertien ziekenhuizen die er financieel het minst goed voorstaan.

Op het eerste gezicht is het vreemd dat Medisch Contact in de berichtgeving over de bevinding van de NZa ook melding maakt van de ontwikkelingen rond het Haaglanden Medisch Centrum. Hier is immers geen sprake van een faillissement, maar slechts van voorgenomen sluiting van de locatie Bronovo (wat de redactie er overigens ook keurig bij vermeldt). Toch is het wel waardevol dat de redactie dit doet, want in de social-mediareacties op de berichtgeving over die sluiting wordt de nuance soms uit het oog verloren en wordt ook zo’n bewuste keuze gepresenteerd als een faillissement in dezelfde orde van grootte als de MC Groep. Dan wordt een klein vuurtje al snel aangezien voor een uitslaande brand, en dan kunnen mensen uit het oog verliezen wat er echt aan de hand is.

Het aantal instellingen voor medisch-specialistische zorg zal de komende jaren afnemen door ontwikkelingen om de zorg betaalbaar te houden, ook zonder faillissementen

Wat er aan de hand is, is dat ons ziekenhuislandschap ook zonder faillissementen aan het veranderen is. De verwachting die de NZa uitspreekt is helder: het aantal instellingen voor medisch-specialistische zorg zal de komende jaren afnemen door ontwikkelingen om de zorg betaalbaar te houden. Waarschijnlijk is het toeval dat ze die boodschap brengt tijdens de eHealth-week die op dit moment over ons land raast, maar daarin krijgen we wel heel veel opties voorgeschoteld van hoe zorg ook op een andere manier geboden kan worden dan we de afgelopen decennia als vanzelfsprekend zijn gaan beschouwen. Wen er maar aan.

2 Reacties Reageer zelf

  1. T.Merkelbach
    Geplaatst op 24 januari 2019 om 22:23 | Permalink

    Een aantal kanttekeningen bij dit verhaal.

    Allereerst:

    1 Het accepteren van de mening van de NZa als de ultieme waarheid.
    Vervolgens: 2 het klagen over de toonzetting van de berichtgeving van medischcontact.
    En tot slot 3 het neerzetten van een mening van een gewaardeerd politicus en zorgverlener als ” een klein vuurtje dat al snel aangezien kan worden voor een uitslaande brand” .
    Punten 1 2 en 3 pleiten niet voor het imago van een journalist, die verstand van zaken heeft, die onafhankelijk is, en die op zoek naar ” de waarheid” is.

    Continuerend:
    De slogan ” wen er maar aan” waar het gaat om eHealth, zonder nadere onderbouwing van het nut, zonder enige uitleg over de evidence, de voordelen en de mogelijke bijwerkingen van eHealth, versterkt slechts het hierboven beschreven punt.

    U afficheert zichzelf als journalist en expert, maar enige diepgang blijkt helaas niet aan u besteed.

    Laat ons verder gaan.
    U vindt het logisch dat ziekenhuizen verdwijnen ” om de zorg betaalbaar te houden” .
    Ook hier ontbreekt enige onderbouwing, anders dan het napapegaaien van datgene wat instanties zoals de NZa ( die zorgverleners niet zelden als volstrekt overbodig, premieverhogend, disfunctionerend en demotiverend ervaren, hierover later meer) hierover influisteren.
    U gaat hier voorbij aan fundamentele discussies over de inhoud en het functioneren van dit zorgstelsel.
    Dit is een bewuste keuze, en een keuze die niet past bij een journalist die zijn/ haar vak serieus neemt.

    Voorts: over het sluiten van ziekenhuizen.
    Ik zie een recent artikel in de Volkskrant die dit verschijnsel op een iets andere manier probeert te verklaren dan u doet:

    https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/na-het-bronovo-gaan-nog-meer-ziekenhuizen-sluiten-vier-redenen-waarom-dit-gebeurt-terwijl-de-bevolking-groeit-en-vergrijst~b172eec4/?

    Kort samengevat:

    1Zorg dichterbij
    2Investeringen
    3Geen personeel
    4Te hoge eisen

    Over 1: u heeft vast geconstateerd op social media dat een huisarts heeft geprobeerd om een cardioloog in het pand te laten functioneren. Helaas bleek dit niet rendabel.
    Ook heeft u vast geconstateerd dat inspanningen van eerstelijnscentra om specialisten in huis te halen op gespannen voet staan met de realiteit: er is gewoonweg geen ruimte, geen tijd, geen budget, geen belangstelling, en het enthousiasme om te ondernemen is vernietigd door het contracteringsbeleid van ZN.
    U kent de voorbeelden, neem ik aan.

    De beweging om tweedelijnszorg dichterbij te halen is begrijpelijk ( hoewel: waarom dan het ziekenhuis om de hoek sluiten? ) , maar over de randvoorwaarden en over de praktische invulling: geen woord.
    Een gemiste kans.

    Over 2: investeringen?? Heeft dit met het marktdenken te maken?
    De heer van Gerven, met wie u het overduidelijk oneens bent, zegt hierover:
    ” Uit de uitgelekte toekomstscenario’s blijkt dat financieel gesproken het Bronovo het beste kan worden verpatst voor tientallen miljoenen waarbij honderden arbeidsplaatsen worden afgestoten. Het Westeinde krijgt de Bronovo-patiënten zo in de schoot geworpen. En de financiële positie verbetert zodanig dat geïnvesteerd kan worden in het Westeinde-ziekenhuis en kan worden uitgebouwd.”

    Punt 3: geen personeel. En hierover valt ook iets te zeggen: onder mijnheer Rutte zijn er bijvoorbeeld , in het kader van bezuinigingen in ( onder meer) de zorg, pakweg 80000 banen verdwenen.
    De plotse roep om het opvijzelen van het imago van de zorg maakt daarom een vreemde en onoprechte indruk.
    ( En dan hebben we het nog niet eens over het salaris van verpleegkundigen en andere verzorgenden; en ook niet over de agressie jegens zorgverleners) .
    Een direct gevolg van de politieke keuzes die zijn gemaakt, en waar u overduidelijk achter staat.
    ” Om de zorg betaalbaar te houden” , toch?

    4 Te hoge eisen. Eisen waar niemand aan kan voldoen.
    Een direct gevolg van de meetbaarheidsideologie; van de certificeringsindustrie. Hier is ook al genoeg over gezegd.
    De roep om transparantie blijkt een dubbele bodem te hebben; partijen die belang hebben bij afvinklijstjes blijken opeens veel invloed in de zorg te hebben. Onderbouwing vast niet nodig voor iemand van uw kaliber.

    Conclusie:

    – de manier waarop u journalistiek bedrijft is geen reclame voor het vak
    – uw journalistiek- politieke keuzes zijn voor discussie vatbaar. Veel van wat er nu gebeurt in de zorg is niet ” logisch” , ” een gevolg van een veranderende maatschappij” , ” wen er maar aan” .
    Nee!
    Integendeel.

    Het is het gevolg van politieke keuzes, die u wenst te verdedigen; keuzes die voor u niet voor discussie vatbaar zijn.

    Een gemiste kans.

    ( Tip: als u nu de ” ad hominem” kaart trekt, zegt dat veel. Over u. )

  2. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 25 januari 2019 om 08:16 | Permalink

    Bedankt voor uw reactie. In antwoord hierop de “ad hominem”-kaart trekken is niet aan de orde. Wel wijs ik u op een paar verkeerde interpretaties. Ten eerste is geen sprake van de boodschap van de NZa als ultieme waarheid beschouwen. Ze is slechts een van de vele uitingen over de ontwikkeling van het ziekenhuislandschap die we al geruime tijd vanuit verschillende invalshoeken (ministerie, ziekenhuisbestuurders, economen bijvoorbeeld) zien. De reden dat ik de publicatie van de NZa aanhaal is een andere en is heel simpel: actualiteit. In de blog geef ik mijn kijk op de actualiteit in de zorg.
    Ten tweede: ik klaag niet over de berichtgeving in Medisch Contact. In tegendeel, ik stel juist dat het op het eerste gezicht misschien vreemd lijkt dat de redactie een bepaalde afslag neemt in haar berichtgeving, maar dat ik het bij nadere beschouwing juist goed vind dat ze dit doet. Berichtgeving over de zorg is niet altijd even zorgvuldig en deze redactie is dat in haar berichtgeving wel.
    Ten derde, mijn opmerking “wen er maar aan” is breder bedoeld dan slechts als verwijzing naar eHealth. Maar ik kan u niet verwijten als u dit verkeerd interpreteert, misschien had ik het duidelijker moeten opschrijven.

    Tot slot, of de manier waarop ik journalistiek bedrijf al dan niet reclame is voor het vak, staat open voor discussie. Uw mening daarover is duidelijk. Daar kan ik tegen.

Plaats een reactie

Uw e-mailadres zal nooit gepubliceerd of gedeeld worden. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*
*