Ian Leistikow

Ian Leistikow

IGJ-inspecteur en bijzonder hoogleraar

Is de zorgtransitie mogelijk met 7,9% ziekteverzuim?

Ian Leistikow (IGJ) pleit voor vol inzetten op arbeidsparticipatie van zorgverleners. “Als het verzuim te hoog wordt, kalft de innovatiecapaciteit af.”

Afgelopen jaar doorliepen 30 IGJ-collega’s en ik de Leerlijn Veiligheidskunde en Toezicht die de TU Delft voor ons heeft ontwikkeld. Een van de docenten was Paul Buijsingh, voormalig directeur van Shell Moerdijk. Hij vertelde dat hij als directeur naar het hoofdkantoor werd ontboden als zijn ziekteverzuim boven de 2% kwam.

Waarom? Omdat van hem werd verwacht dat hij operationeel goed draaide en tegelijkertijd innoveerde. De capaciteit die nodig is voor innovatie komt bovenop het ‘gewone werk’. Als het verzuim te hoog wordt, kalft de innovatiecapaciteit af.

De zorg staat voor een enorme transitie. We zullen met veel minder mensen veel meer werk moeten doen. Dat vergt nieuwe vormen van werken, nieuwe vormen van samenwerken. Dat vergt innovatie. En dat terwijl de zorg nu al een tekort heeft van 50.000 mensen.

Ziekteverzuim halveren

Het ziekteverzuim in de zorg is 7,9%. Er werken volgens het CBS 1,7 miljoen mensen in onze sector. Dat betekent dat er dagelijks zo’n 135.000 zorgverleners ziek thuis zitten. Dat zijn er net zoveel als alle inwoners van de gemeente Leiden. Stel dat we dat zouden halveren, dan is het volledige huidige personeelstekort opgelost en hebben we 15.000 extra mensen voor innovatie.

‘De capaciteit die nodig is voor innovatie komt bovenop het gewone werk’

Jaren geleden kwam het ziekteverzuim in de zorg onder de 5%. Dat weet ik nog omdat ik destijds in de zorg werkte, en alle zorgmedewerkers 500 euro kregen. Ik heb daar toen een horloge van gekocht. 5% is dus mogelijk geweest. Sterker nog, er zijn nu ook zorginstellingen die dit voor elkaar krijgen, zoals Bravis ziekenhuis en kinderopvang En Nu Jij. Dit soort voorbeelden zouden veel meer bekendheid en navolging kunnen krijgen.

De beoogde zorgtransitie lijkt mij onhaalbaar als het ziekteverzuim niet significant daalt. De vraag is dan ook waarom we niet met z’n allen, op alle niveaus, vol inzetten op arbeidsparticipatie van zorgverleners.

Gezamenlijk doel

Waarom stellen we onszelf niet als gezamenlijk doel om het verzuim weer onder de 5% te krijgen? Daarin investeren heeft een grotere ‘return on investment’ dan elke denkbare zorginnovatie. Want het betaalt zich terug in meer zorg, minder werkdruk en meer capaciteit voor innovatie.

Nog even los van het feit dat het de levens verbetert van duizenden zorgverleners die nu thuis zitten en maar wat graag hadden willen bijdragen. Het terugdringen van verzuim is niet alleen moreel juist, het is cruciaal om de transities te bereiken die nodig zijn om de zorg overeind te houden.

 

Delen