Lean voor de zorg – een introductie

Henk Veraart
Henk Veraart is oogarts in het Elisabeth TweeSteden Ziekenhuis. Naast de oogheelkunde is procesverbeteren zijn passie. Sinds zeven jaar doet hij dat met behulp van leanprincipes. In zijn blog beschrijft hij afwisselend met Marc Rouppe van der Voort vanuit de dagelijkse praktijk over lean. http://nl.linkedin.com/in/henkveraart/ . Lees alle artikelen van Henk Veraart

 

Deze maand verwelkomt Arts en Auto twee nieuwe bloggers op de website: Henk Veraart en Marc Rouppe van der Voort. Beiden zijn fervent voorstander van het toepassen van de leanfilosofie in de gezondheidszorg. Niet alleen publiceren zij veel over dit onderwerp, zij houden zich ook in de praktijk bezig met de implementatie van leanconcepten. Bij Arts en Auto zullen zij vanaf nu elke woensdag om en om een blog over dit onderwerp schrijven. Ter introductie bijt Henk Veraart het spits af.
Sinds 2002 ben ik als oogarts werkzaam in het St. Elisabeth ziekenhuis in Tilburg. Mijn aandachtsgebieden zijn, naast de oogheelkunde, zorginnovaties en procesverbeteringen waarbij de leanfilosofie leidend is. Om de zorg voor ieder toegankelijk en betaalbaar te houden, de kwaliteit en de veiligheid steeds te verbeteren en zowel de patiënt als de zorgverleners tevreden te houden, dient een cultuurverandering plaats te vinden. Lean biedt handvatten om tot zo’n duurzame verandering te komen. Onderscheidend van lean is dat alle professionals betrokken worden om samen processen te verbeteren als normaal onderdeel van het dagelijks werk. Lange wachttijden voor patiënten, veel tijd besteden aan zoeken, najagen en regelen door professionals, fouten herstellen, misgrijpen in de voorraad en inflexibele OK-schema’s zijn enkele voorbeelden waar je lean bij kunt toepassen.

Het St. Elisabeth ziekenhuis gebruikt sinds zeven jaren deze leanfilosofie. Het was Marc Rouppe van der Voort die destijds als innovatiemanager het ziekenhuis kennis liet maken met deze, oorspronkelijk vanuit de auto-industrie komende, vorm van procesverandering. Na een geleidelijke introductie en voorzichtige experimenten zijn steeds meer afdelingen gaan werken volgens leanprincipes. Naast de afdeling oogheelkunde zijn bij het laboratorium medische microbiologie, de afdelingen neurochirurgie en orthopedie de leanmethodes als eerste vast ingebed in de dagelijkse routines, waarna het zich verder verspreidde.

Mede door het succes bij het Elisabeth zijn ook andere zorginstellingen overgegaan op lean. De stichting Lean in de Zorg (www.lidz.nl) heeft inmiddels 55 zorginstellingen als lid. Zo’n 30 ziekenhuizen en 25 care instellingen werken volgens deze filosofie. Een steevast overboekt, jaarlijks terugkerend leansymposium in Tilburg, drie praktijkboeken over lean in de zorg, een recente publicatie in het NTvG en presentaties op internationale congressen geven blijk van een toenemende interesse in, en groeiend belang van procesinnovaties met behulp van lean.

Succes moet je vieren en vooral ook delen, zodat anderen ervan kunnen profiteren. De afgelopen jaren heeft Marc Rouppe van der Voort, samen met een groep enthousiaste managers en specialisten in het St. Elisabeth ziekenhuis, kunnen zorgen voor een juiste voedingsbodem voor de leanveranderingen. Inmiddels is Marc Rouppe van der Voort werkzaam in het St. Antonius Ziekenhuis te Nieuwegein als manager Lean en zorglogistiek, maar blijven we regelmatig sparren om de leanfilosofie voor de zorg verder te ontwikkelen.

Overtuigd van de toegevoegde waarde van lean en ‘ter leering ende vermaeck’ zullen Marc en ik om beurten verhalen over onze ervaringen, valkuilen, ergernissen en plezier bij het lean innoveren.

Één Reactie Reageer zelf

  1. Karel Nugteren
    Geplaatst op 2 oktober 2013 om 11:52 | Permalink

    Mooie blog en leuk initiatief om wekelijks te vertellen hoe de invoering van “lean” loopt.
    Belangrijk is medewerkers hierin mee te nemen; “lean” werken vraagt van iedereen echt anders te leren denken en werken en verantwoordelijkheid te (leren) nemen voor het proces als geheel en elke specifieke bijdrage daaraan. Een gelijkwaardige afstemming tussen professionals is essentieel, evenals het delen van inzichten en resultaten. Geregeld successen “vieren” maakt het proces bovendien erg leuk.
    Heb recent besproken met de Narmada Academie over de vraag hoe je mensen in beweging kunt krijgen, want er zijn altijd mensen die een vernieuwing of verandering niet zien zitten, bepaald cynisch zijn of niet snappen wat er moet gaan gebeuren. Maar goed, dat is het specialisme van de Narmada Academie.
    Persoonlijk denk ik dat er met “lean” veel te winnen valt, zowel aan kwaliteitswinst als effectiviteit en efficiency. Maar het mooiste is dat mensen betrokken en geïnspireerd met hun werk bezig zijn en dat ook tot uitdrukking zien komen in de manier waarop wordt gewerkt en de resultaten die worden bereikt. Ben benieuwd naar het proces en de wekelijkse vooruitgang.