Julian Hooikaas

Julian Hooikaas

Een rondje met de automonteur

Verzorgende Julian Hooikaas maakt een ritje in zijn nieuwe auto met cliënt Henk, een voormalig automonteur die net de diagnose dementie heeft gekregen.

“Nou, ik moet zeggen”, zegt Henk terwijl hij met zijn hand over het dashboard strijkt, “ze maken ze tegenwoordig toch mooi hoor. Alleen die knopjes… waar zijn al die knopjes nou voor?”

Ik probeer te glimlachen. “Dat weet ik zelf ook nog niet allemaal, Henk.”

Het is een zaterdagochtend, de zon schijnt en ik heb gisteren mijn nieuwe auto opgehaald. Glanzend, ruikend naar plastic en beloftes. Henk, mijn cliënt, voormalig automonteur en net de diagnose dementie gekregen, staat al klaar met zijn pet op, alsof hij z’n eerste werkdag bij de garage heeft. “We gaan een stukje rijden, hè?”, had hij gezegd, en ik kon geen nee zeggen.

De startprocedure volgens Henk

Zodra ik instap, heeft Henk de macht over het dashboard al overgenomen. “Die hendel daar, dat is voor de choke”, zegt hij, terwijl hij iets aantikt dat duidelijk géén choke is. “En dat lampje daar, dat brandt niet goed. Slechte massa, ik weet ook niet wat dat inhoudt. Dat moet je even laten nakijken.”

“Het is een diesel Henk”, zeg ik. “Er zit tegenwoordig geen choke meer op.”
Hij fronst. “Ja ja, dat zeggen ze allemaal. Tot-ie niet start.”

Hij leunt naar voren, drukt op een knop,  pling!, en ineens klinkt er een stem uit het dashboard: ‘Navigatie gestart. Bestemming onbekend.’
“Nou, die mevrouw weet het ook niet”, zegt Henk droog. “Zal wel nieuw zijn, die.”

Gas geven of bidden

We rijden de straat uit. Henk zit met z’n armen over elkaar, kritisch. “Hij schakelt niet goed.”
“Hij heeft geen versnellingen”, zeg ik. “Het is een automaat.”
“Ja, maar toch schakelt-ie niet goed”, zegt hij tevreden, alsof hij net een proefritverslag aan de fabriek heeft geschreven.

Bij het eerste stoplicht kijkt hij naar de motorloze stilte.
“Hij is uit”, zegt hij bezorgd.
“Nee, dat hoort zo. Hij slaat af als we stilstaan.”
Hij zucht. “Ze hebben alles kapotgemaakt wat mooi was aan auto’s. Vroeger hoorde je ze tenminste werken.”

Dan tikt hij me aan. “Weet je wat er nog het ergste is?”
Ik schud mijn hoofd.
“Ze hebben de handrem afgeschaft! Wat doe je nou als je op een heuvel staat?”
Ik wijs op de knop.
Hij buigt voorover, drukt erop, en zegt met de ernst van een keurmeester: “Schande. Een handrem hoort een hendel te zijn. Zo’n knopje is niks, daar heb je geen gevoel bij.”

Een beetje kwijt, maar nooit zijn trots

We rijden langs de oude garage waar hij vroeger werkte. Henk wordt stil. De grote blauwe roldeur zit dicht, er groeien klimopbladeren tegenaan.
“Daar, daar heb ik nog een Opel Kadett in elkaar gezet met m’n ogen dicht”, zegt hij zacht. “En toen kwam er zo’n vent binnen die dacht dat-ie alles wist. Nou, binnen vijf minuten had ik hem uitgelegd dat z’n bougies verkeerd om zaten.”

Hij lacht breed. “Die keek gek, joh!”
Ik lach mee, en even is hij weer helemaal de monteur. Ik heb geen idee wat een bougie is!
Dan zakt zijn blik. “Werk jij daar ook?”
“Nee, dat is al jaren dicht.”
“Echt waar? Goh… dat is gek. Ik dacht dat ik er gisteren nog was.”

Ik knik. “Misschien wel, in je hoofd.”
Hij grijnst. “Ja, daar werk ik nog fulltime hoor.”

De meester keurt het werk

Terug bij zijn huis zet ik de motor uit. Henk stapt uit, loopt een rondje om de auto en knikt goedkeurend.
“Ja… mooi wagentje. Alleen die velgen, dat is niks. En die antenne, die moet korter. Maar verder… prima karretje.”
Hij kijkt me aan. “Mag ik zeggen dat ik trots op je ben?”

Ik slik even. “Tuurlijk, Henk.”
Hij glimlacht, legt zijn hand op de motorkap en zegt: “Als-ie ooit raar doet, breng ’m maar bij mij. Ik vind het misschien niet meer, maar ik weet nog steeds hoe het voelt als een motor gelukkig is.”

En daar zit iets in, denk ik, als ik hem uitzwaai. Want die ochtend leerde ik dat kennis vervaagt, maar liefde voor je vak dat blijft ronken als een oude vertrouwde Diesel.

Delen