Leeftijdsgrens

Frank van Wijck
Frank van Wijck is medisch journalist en houdt als freelancer op maandag, woensdag en vrijdag een weblog bij op de website van Arts en Auto. Lees alle artikelen van Frank van Wijck

“Gelukkig hebben we de leeftijdsgrenzen losgelaten.” Het is een opmerking (van Marcel Daniels, bestuurslid van de Federatie van Medisch Specialisten) die tot nadenken stemt. Daniels maakt deze opmerking in een artikel in Trouw over het gegeven dat oudere kankerpatiënten in het ene ziekenhuis veel eerder een genezende behandeling krijgen aangeboden dan in het andere.

Twee voorbeelden illustreren hoe groot de verschillen zijn. Bij slokdarmkanker krijgt in het ene ziekenhuis maar 10 procent van de 75-plussers een behandeling aangeboden, in het andere ziekenhuis 60 procent. Bij een variant van blaaskanker varieert het zelfs tussen de 6 en de 64 procent. Enorme verschillen dus, niet uit te leggen aan patiënten en niet te verantwoorden. Het pleidooi van hoogleraar geriatrie Marcel Olde Rikkert (Radboudumc) om deze behandelingen bij ouderen te concentreren in gespecialiseerde centra snijdt dan ook hout.

De vraag is echter of dit automatisch betekent dat meer oude patiënten voor een behandeling in aanmerking moeten komen en of de leeftijdsgrens dus helemaal geen rol speelt. Olde Rikkert heeft ook gelijk als hij zegt: “Je moet achter de leeftijd kijken, naar de biologische leeftijd. Inschatten wat ze aankunnen.” Dit vraag om multidisciplinaire samenwerking en om gericht onderzoek, en versterkt daarom alleen maar het pleidooi voor concentratie van deze zorg. Immers, concentratie van kennis kan ervoor zorgen dat de discussie tussen arts en patiënt over wel of niet ingrijpen op basis van meer patiënt-individuele kenmerken wordt gevoerd en minder afhangt van de vraag in welk ziekenhuis de patiënt zich meldt.

8 Reacties Reageer zelf

  1. Joep Scholten
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 11:58 | Permalink

    Wonderbaarlijk eigenlijk, dat deze gegevens geen reden zijn voor een diepgaand onderzoek!

    De genoemde verschillen vraagt om het stellen van kritische vragen, zoals:
    1. zijn er in sommige ziekenhuizen artsen bezig die leeftijd een te groot belang geven in hun handelen of juist niet handelen?
    En bij die andere ziekenhuizen.
    2. wat bezielt die artsen om al die behandelingen te blijven aanbieden en uitvoeren, ook daar waar het dweilen met de kraan open je vol verwondering toegrijnst?… Bang voor een slechts nieuws gesprek wellicht?

    Iedere behandelaar, ziekenhuisdirectie, zorgverzekeraar en vooral ook patiënt zou er bij gebaat zijn om te weten waar die verschillen vandaan komen.

  2. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 12:42 | Permalink

    Volkomen terechte vragen Joep. en ik deel je verbazing over het feit dat ze blijkbaar onvoldoende worden gesteld.

  3. van de Marel
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 21:31 | Permalink

    Ik denk vooral dat een vraag belangrijk is:

    “welke rol speelt leeftijd bij uitkomstindicatoren ? ”

    En vervolgens:

    “hoe borgen wij de beste zorg voor ouderen , rekening houdend met de roep om uitkomstindicatoren” .

    Concentratie van de zorg is hierbij een schijnoplossing, die voorbij gaat aan de werkelijke problematiek.

  4. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 21:47 | Permalink

    Natuurlijk zijn ook dat belangrijke vragen. Maar waarom zouden die betekenen dat concentratie van zorg een schijnoplossing is?

  5. van de Marel
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 22:15 | Permalink

    De roep om uitkomstindicatoren staat namelijk haaks op de gehypete slogan:

    “laagdrempelige zorg dichtbij”.

    Opdat die vitale 91 jarige dame, met hier en daar een gezondheidsvlekje, niet zwaar gaat wegen op het budget van het ziekenhuis om de hoek, moet zij dus maar 200 kilometer verderop haar heil gaan zoeken?
    Waar de zorg meer “geconcentreerd en gespecialiseerd ” is?

    Oh wacht.

    De mantelzorgers natuurlijk!

    Maar: of dit DE oplossing is, schijnt aan discussie onderhevig te zijn;

    http://nos.nl/artikel/2059931-spoedpostbezoek-vaak-niet-nodig-als-ziekte-eerder-wordt-onderkend.html

    Terug naar de boodschap dus:

    Concentratie van deze zorg is dus een schijnoplossing, die voorbijgaat aan de kern van de problematiek.

    Kijk naar de PERSOON, en probeer zijn/haar probleem dichtbij op te lossen!

    Dat was toch de belofte van dit systeem 10 jaar geleden?

  6. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 22:23 | Permalink

    U raakt mij kwijt bij “O wacht, de mantelzorgers natuurlijk”. Zijn die in staat om te diagnosticeren of dat vlekje kanker is, en bevoegd om te behandelen?

  7. van de Marel
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 22:35 | Permalink

    U diskwalificeert zichzelf, niet voor het eerst overigens , door ervoor te kiezen te reageren op een bijzin;
    zonder vervolgens in te gaan op de inhoud van de boodschap.
    U raakt mij inderdaad kwijt, mijnheer van Wijck.
    The horror.

  8. Frank van Wijck Frank van Wijck
    Geplaatst op 24 mei 2016 om 22:55 | Permalink

    Uw boodschap is mij oprecht te obscuur geformuleerd.