Meer energie, minder stress

VvAA omarmt vitaliteitstool GRIP

Sinds 1 juni biedt VvAA de vitaliteitstool GRIP aan. Leden kunnen in een online omgeving werken aan het vergroten van hun energie en het reduceren van stress. “We verwachten hiermee impact te hebben op de bezieling in de zorg.”

Tekst: Martijn Reinink | Beeld: Shutterstock

Elke dag met plezier aan het werk en effectief functioneren. Dat wil iedereen wel. Maar dat is lang niet voor elke zorgprofessional de realiteit, weet Loes van der Linden. De operationeel directeur van CarrièreCentrum Zorg (CCZorg) van VvAA neemt huisartsen als voorbeeld. “Ze moeten steeds meer. Ze krijgen er taken uit de tweede lijn bij, terwijl er weinig ruimte is. Ze hebben al niet veel minuten per patiënt en in die tijd moeten ze ook nog de administratie doen. Dat huisartsen beperkt aandacht kunnen geven aan een patiënt, is vaak zo in contrast met hoe ze als mens zijn. ‘Wat komt er nog meer bij? Dit kan ik al bijna niet aan’, horen we in gesprekken die we met hen voeren. Het geldt voor veel zorgprofessionals: ze zitten klem door de werkdruk die ze als te hoog ervaren. En ze weten niet hoe ze die druk kunnen verlichten. Dat blijkt ook uit de bezielingsonderzoeken die VvAA de afgelopen jaren heeft gedaan.”

CCZorg biedt zorgprofessionals individuele begeleiding. “Maar niet iedereen staat daarvoor open”, zegt Van der Linden. “In het bedrijfsleven tel je niet mee als je geen coach hebt, maar in de zorg rust er toch een beetje een taboe op. Er is een grote groep voor wie de drempel om voor coaching te kiezen te hoog is. Of ze zien geen mogelijkheid om er tijd voor vrij te maken.” Mede voor hen heeft VvAA onlangs GRIP omarmd. “Een digitale tool voor duurzame inzetbaarheid.” Zo omschrijft Van der Linden het. “De tool geeft inzicht in stressoren en energiebronnen, in de ‘mentale batterij’. Vervolgens kan men online aan de slag om deze op te laden.”

GRIP is een initiatief van Wilmar Schaufeli, hoogleraar psychologie, en zijn zoon, econoom Elco Schaufeli. Per sector zoeken zij naar geschikte partners om GRIP te implementeren. Voor de zorg hebben ze die gevonden in VvAA. “GRIP moet worden aangeboden door vakmensen die de sector door en door kennen”, zegt Elco Schaufeli. Gevraagd naar het verschil tussen GRIP en soort- gelijke tools, antwoordt hij: “GRIP beperkt zich tot energie en stress, waarbij we uitgaan van de positieve psychologie. We wilden geen technisch wonder maken zonder ziel. En GRIP is gebaseerd op het wetenschappelijke JDR-model.”

CCZorg gebruikt het Job Demands and Resources-model, ontwikkeld door Wilmar Schaufeli, al langere tijd. “GRIP was een logisch vervolg”, geeft Van der Linden aan. “Om ook de groep die niet voor individuele coaching kiest, te helpen stress te verlagen en weer energie en plezier uit het werk te halen.”

GRIP voor teams

Naast individuele zorgprofessionals kunnen ook vakgroepen, MSB’s en gezondheidscentra GRIP inzetten om inzicht te krijgen in de mentale gesteldheid van hun medewerkers. Er zijn speciale teammodules beschikbaar. Voorwaarde is wel dat minimaal zeven personen deelnemen, zodat de resultaten niet naar individuen te herleiden zijn. Meer info of aanmelden? vvaa.nl/grip.

 

Ontwikkelgebieden

GRIP start met een omvangrijke scan, die ongeveer twintig minuten duurt. Schaufeli legt uit: “Bij de startmeting
komen tientallen aspecten aan bod: vragen over persoonlijke stressoren en energiebronnen, vaardigheden en welzijn. Afhankelijk van de resultaten ga je werken aan je ontwikkelgebieden. Er zijn online modules die helpen de vaardigheden onder de knie te krijgen waarmee je de hoge werkdruk beter aankunt en die druk zelfs als uitdaging kunt gaan zien. Daardoor ontstaan groei en trots in plaats van dat je je moe voelt.”

Een voorbeeld van een van de ruim vijftig beschikbare modules is ‘De moed om imperfect te zijn’. Schaufeli: “Perfectionisme komt veel voor bij zorgverleners. Bij deze module leer je inschatten wanneer 100 procent nodig is en wanneer 80 procent volstaat.” Van der Linden van CCZorg haalt een ander voorbeeld aan: “Door GRIP kom je er misschien wel achter dat een bepaalde taak of rol niet zo goed bij je past. Het is belangrijk om dat met collega’s te bespreken.” Wat dat kan opleveren, ondervond ze tijdens een onderzoek dat ze deed binnen UMC’s. “Een medisch specialist was contactpersoon voor de verpleegkundigen. Dat paste eigenlijk helemaal niet bij hem, want hij was erg op de wetenschap gericht. Maar er was een nieuwe collega in de vakgroep, met sterke interpersoonlijke vaardigheden, die dat juist heel leuk vond. Door het bespreekbaar te maken, kwam het tot een uitruil van taken: twee mensen gelukkig.”

VvAA-leden die GRIP gaan gebruiken, bepalen zelf of ze zelfstandig hun ontwikkelpad doorlopen of samen met een coach. Van der Linden: “We zetten coaches in die naast coach ook arts zijn of zijn geweest. Gedurende het proces heb je één coach met wie je online contact onderhoudt.” Wie kiest voor een coach, betaalt op jaarbasis 375 euro ex btw voor GRIP. Zonder coaching kost gebruik van het platform 125 euro ex btw voor een jaar.

Schaufeli en Van der Linden hebben hoge verwachtingen van GRIP. “Omdat het zo laagdrempelig is”, zegt die laatste. “We verwachten hiermee impact te hebben op de bezieling in de zorg. Ik denk dat het gaat bijdragen aan mentaal fitte, duurzaam inzetbare zorgprofessionals.” En dat draagt weer bij aan de kwaliteit van zorg, voegt ze eraan toe. “Uit onderzoek blijkt dat hoe meer de klachten burn-out gerelateerd zijn, hoe groter de kans op het ontstaan van calamiteiten. Wanneer die klachten minder worden, kan dus het aantal calamiteiten verminderen.” Schaufeli haalt de relatie tussen psychisch welbevinden en innovatief gedrag aan. “Meer bezielde personen kunnen beter met nieuwe technieken omgaan. Gestreste mensen zijn naar binnen gekeerd. Die hebben de handen vol aan zichzelf.”

Verzameling data

Tot slot noemt Van der Linden nog een neveneffect. “Hoe meer zorgprofes- sionals GRIP gebruiken, hoe meer data wij kunnen verzamelen. Die gegevens zijn uiteraard niet te herleiden tot individuen; we garanderen anonimiteit. Maar de generieke data verschaffen ons inzicht in wat er precies speelt bij zorgverleners. Zo kan VvAA de dienstverlening nog beter afstemmen op haar leden. En mogelijk kunnen we in de richting van bijvoorbeeld overheid en verzekeraars aantonen dat er iets gaande is.”

Bloggen

Arts en Auto zoekt GRIP-deelnemer die op deze website een blog willen schrijven over hun ervaringen met de vitaliteitstool. Interesse? Mail naar redactie@artsenauto.nl o.v.v. ‘Grip’.