Schmitz versus Snijders: soft skills
duocolumn / Roderick Schmitz en Heleen Snijders bespreken relevante zorgthema’s, tegenstellingen én taboes

Je kunt het je vast nog wel herinneren, Heleen.
In ons ziekenhuis, waar jij bent opgeleid, wordt de chirurg die ’s ochtends visite loopt vrijgespeeld om ook allerlei hand- en spandiensten te verrichten, zoals de huisartstelefoon beantwoorden en superviseren op de SEH. Wat daar ook bij hoort, is het ‘coassistentenonderwijs’. Een klein uurtje, aan het eind van de ochtend. Aanvankelijk was dit een ‘moetje’, maar inmiddels is het een moment geworden waar de coassistenten én de meeste stafleden naar uitkijken.
Natuurlijk draait het op dat moment voornamelijk om medisch-inhoudelijke zaken, maar ook andere zaken komen ter sprake. Zoals welke skills je nodig hebt om een goede dokter te worden. Waar we dan vaak op uitkomen, is dat een goede dokter de soft skills op orde heeft. Denk aan communicatie, samenwerking, empathie en professionaliteit.
‘Het is echt geen academische uitdaging om jouw patiënt volgens de standaarden te behandelen’
De hard skills worden meer als een voorwaarde gezien om een goede dokter te kunnen zijn. Zeker belangrijk, maar zo ingewikkeld zijn ze ook weer niet. Het is echt geen academische uitdaging om jouw patiënt volgens de standaarden te behandelen. En voor de uitzonderingen heb je meer dan voldoende aan de multidisciplinaire overleggen om te komen tot de meest passende behandeling. Nee, we hebben als opleiders echt veel meer te winnen in de begeleiding van de ontwikkeling van soft skills, zodat alle dokters goede dokters kunnen worden.

Ha Roderick,
Als het aan mij ligt schaffen we de term soft skills stante pede af. Soft. Zacht. Onbelangrijk. Alsof we het niet over de meest bepalende kant van ons vak hebben. Die kant die taai, weerbarstig en oh zo essentieel is.
Waarom doen we met z’n allen nog steeds alsof dit minder waard is? En verschuilen we ons liever achter wat wél te tellen valt? Je ziet het dagelijks gebeuren: tijdens MDO’s of overdrachten wordt stellig met richtlijnen en parate kennis gepronkt. Dat hooghartige, semi-intellectuele gedoe waarmee we onszelf graag op de borst kloppen. Het oogt indrukwekkend, maar is het niet gewoon een masker voor onze onzekerheid? Kwetsbaarheid laat zich nu eenmaal goed verbergen achter kennis.
‘Doe me een lol, en doe niet zo deftig met je kennis’
Hoe lastig is het om te luisteren zonder te zenden? Of je werkelijk in te leven in een ander? Of misschien wel het grootste struikelblok: het krijgen van zelfinzicht. Nee Roderick, dat zoek je niet even op in je boekje.
Dus doe me een lol, en doe niet zo deftig met je kennis. Zorg liever dat die zogenaamde soft skills er keihard inzitten. Want eerlijk is braaf: geen patiënt is op zoek naar een richtlijn in een witte jas, maar naar een dokter die mens durft te zijn. En dat blijkt hoe je het ook wendt of keert, verdomd moeilijk voor ons.


